Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk, 103 yıl öncesinden sesleniyor.
Anadolu'nun işgal altında olduğu günlerde dahi bütün kararları Meclis onayından geçiren Gazi Mustafa Kemal Atatürk, Cumhurbaşkanı seçildiğinde yaptığı konuşmada da kişilerin değil, Meclis'in ve halkın iradesinin önemine vurgu yapıyordu.
Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu ve ilk Cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal Atatürk, ölümünün 88'inci yıldönümünde saygı ve minnet duygularıyla anılıyor.
Bir insan ömrüne sığmayacak işler başaran ve 57 yıllık hayatını bu mücadeleye vakfeden Atatürk, "Benim nâçiz vücudum bir gün elbet toprak olacaktır; fakat Türkiye Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır." sözüyle Cumhuriyetin ve Meclis iradesinin önemine vurgu yapıyordu.
Bu söz, bir anlamda büyük mücadelelerden geçilerek kurulan Cumhuriyetin korunmasına yönelik bir vasiyet, bir manifesto niteliği taşıyor. Bu cümleler, yaşadığımız şu yıllarda daha da büyük bir anlam ifade ediyor.
Cumhuriyetimizin kuruluşunun 103'üncü, Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün ölümünün 88'inci yıldönümünde, dünya genelinde ve özellikle bölgemizde yaşanan savaşlarla emperyalizmin planlarını yeniden canlandırdığı bir dönemden geçiyoruz.
Anadolu'nun işgal altında olduğu günlerde dahi bütün kararları Meclis onayından geçiren Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal Atatürk, Meclis tarafından Cumhurbaşkanı seçilmesinin ardından yaptığı mütevazı konuşmayla günümüze de mesaj veriyor.
Atatürk, Meclis'e hitap ettiği konuşmasında Türkiye'nin rejiminin Cumhuriyet olduğunu ve bütün dünyanın da bunu kabul etmek durumunda bulunduğunu belirtiyor. Bu gerçeğin henüz Kurtuluş Savaşı yıllarında dünyaya ilan edildiğine dikkat çekiyor.
Atatürk, "Benim nâçiz vücudum bir gün elbet toprak olacaktır; fakat Türkiye Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır." sözüyle de Cumhuriyetin gücünü tek bir kişiden değil, Meclis'ten ve halkın iradesinden alan bir rejim olduğuna göndermede bulunuyor.
Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün Cumhurbaşkanı seçildikten sonra yaptığı Meclis konuşması
Günümüz Türkçesiyle:
Saygıdeğer arkadaşlar! Önemli ve dünya çapındaki olağanüstü olaylar karşısında, saygıdeğer milletimizin tam anlamıyla uyandığını ve gerçeği gördüğünü kanıtlayan değerli bir belge niteliğindeki Anayasamızın bazı maddelerini açıklığa kavuşturmak üzere, özel komisyon tarafından yüce heyetinize sunulan kanun tasarısının kabul edilmesiyle, Yeni Türkiye Devleti’nin zaten dünya tarafından bilinen ve bilinmesi gereken niteliği, uluslararası alanda tanınan unvanıyla anılmış oldu. Bunun doğal bir gereği olarak da bugüne kadar doğrudan doğruya Meclisinizin başkanlığında bulundurduğunuz arkadaşınıza yerine getirdiğiniz bu görevi, Cumhurbaşkanı unvanıyla yine aynı arkadaşınıza, bu aciz arkadaşınıza vermeyi uygun gördünüz. Bu vesileyle, hakkımda bugüne kadar defalarca göstermiş olduğunuz sevgi, samimiyet ve güveni bir kez daha ortaya koyarak ne kadar değer bilir olduğunuzu kanıtlamış oluyorsunuz. Bundan dolayı yüce heyetinize tüm ruhumla ve samimiyetimle teşekkürlerimi sunarım.
Efendiler! Yüzyıllardan beri doğuda haksızlığa ve zulme uğramış olan milletimiz, yani Türk Milleti, aslında yaratılışında var olan güzel özelliklerden yoksun sayılmaktaydı.
Son yıllarda milletimizin fiilen ortaya koyduğu kabiliyet, yetenek ve anlayış, kendisi hakkında kötü niyetli ve önyargılı olanların ne kadar bilgisiz, incelemeden uzak ve sadece dış görünüşe aldanan insanlar olduğunu çok güzel kanıtladı. Milletimiz, sahip olduğu nitelikleri ve liyakatini, hükümetinin yeni ismiyle medeniyet dünyasına çok daha kolay bir şekilde gösterecektir. Türkiye Cumhuriyeti, dünyada işgal ettiği yere layık olduğunu ortaya koyduğu eserleriyle kanıtlayacaktır.
Arkadaşlar! Bu yüce kurumu var eden Türk milletinin son dört yıl içinde kazandığı zafer, bundan sonra da katlanarak kendi sonuçlarını ve parıltısını göstermeye devam edecektir. Bu aciz şahsım, bana layık gördüğünüz bu güven ve itimada hak kazanabilmek için çok önemli gördüğüm bir konudaki ihtiyacımı belirtmek zorundayım. O ihtiyaç, yüce heyetinizin şahsıma olan sevgi, güven ve desteğinin devam etmesidir. Ancak bu sayede ve Allah'ın yardımıyla, şahsıma verdiğiniz ve vereceğiniz görevleri en güzel şekilde yerine getirmeyi başarabileceğimi umuyorum.
Her zaman saygıdeğer arkadaşlarımın ellerine çok samimi ve sıkı bir şekilde yapışarak, kendimi onların varlığından ve desteğinden bir an bile ayrı görmeden çalışacağım. Milletin sevgisini ve güvenini kendime her zaman en büyük dayanak noktası sayarak hep birlikte ileriye gideceğiz. Türkiye Cumhuriyeti mutlu, başarılı ve zaferlerle dolu olacaktır.
Kaynak: Cumhuriyetin İlk Yılı (YKY), Meclis tutanakları, Hâkimiyeti Milliye Gazetesi.
Atatürk'ün Meclis konuşması
Orijinal haliyle:
Muhterem arkadaşlar! Mühim ve cihanşümul hadisat-ı fevkalade karşısında muhterem milletimizin teyakkuz ve intibah-ı hakikisine bir vesika-i kıymettar olan Teşkilat-ı Esasiye Kanunumuzun bazı maddelerini tavzih için encümen-i mahsus tarafından heyet-i celilenize teklif olunan kanun layihasının kabulü münasebetiyle Yeni Türkiye Devletinin zaten ve cihanca malüm olan, malüm olması lazım gelen mahiyeti, beynelmilel maruf unvaniyle yadedildi. Bunun icab-ı tabiiyesi olmak üzere, bu güne kadar doğrudan doğruya Meclisinizin riyasetinde bulundurduğunuz arkadaşınıza ifa ettirdiğiniz vazifeyi Reisicumhur unvaniyle yine aynı arkadaşınıza, bu aciz arkadaşınıza tevcih buyurdunuz.
Bu münasebetle şimdiye kadar mükerreren hakkımda izhar buyurmuş olduğunuz muhabbet ve samimiyet ve itimadı bir defa daha göstermekle yüksek kadirşinaslığınızı ispat etmiş oluyorsunuz. Bundan dolayı heyet-i celilenize bütün samimiyet-i ruhiyemle arz-ı teşekkürat ederim.
Efendiler, asırlardan beri şarkta mağdur ve mazlum olan milletimiz, Türk Milleti, hakikatte meftur olduğu hasailden muarra telakki ediliyordu. Son senelerde milletimizin fiilen gösterdiği kabiliyet, istidat, idrak, kendi hakkında suizanda bulunanların ne kadar gafil ve ne kadar tetkikten uzak, zevahirperest insanlar olduğunu pek güzel ispat etti. Milletimiz, haiz olduğu evsaf ve liyakatini hükümetinin yeni ismiyle cihan-ı medeniyete daha çok suhuletle izhara muvaffak olacaktır. Türkiye Cumhuriyeti cihanda işgal ettiği mevkie layık olduğunu asarı ile ispat edecektir.
Arkadaşlar, bu müessese-i aliyeyi vücuda getiren Türk milletinin son dört sene zarfında ihraz ettiği zafer, bundan sonra da bir kaç misli olmak üzere, tecelliyatını gösterecektir. Acizleri mazhar olduğum bu emniyet ve itimada kesb-i liyakat etmek için pek mühim gördüğüm noktadaki ihtiyacımı arzetmek mecburiyetindeyim. O ihtiyaç, heyet-i alinizin şahsım hakkındaki teveccüh ve itimadının, müzaheretinin devamıdır. Ancak bu sayede ve Allah’ın inayetiyle, şahsıma tevcih buyurduğunuz ve buyuracağınız vezaifi ifaya muvaffak olabileceğimi ümidederim.
Daima muhterem arkadaşlarımın ellerine, çok samimi ve sıkı bir surette yapışarak onların şahıslarından kendimi bir an bile müstağni görmeyerek çalışacağım, milletin teveccühünü daima nokta-i istinat telakki ederek, hep beraber ileriye gideceğiz. Türkiye Cumhuriyeti mesut, muvaffak ve muzaffer olacaktır.