Balıkesir 9. Ana Jet Üs Komutanlığı’nın simgesi hâline gelen anıt uçak, Kıbrıs Barış Harekâtı’ndan karartma gecelerine uzanan bir hafızayı taşıyor.
Balıkesir'de yaşayanlar da, Balıkesir'den gelip geçenler de, bu uçak hakkında belki pek fazla düşünmemişlerdir. Atatürk Parkı'nın girişinde, Atatürk Anıtı'nın basamaklarındaki “Uçak”...
Birçok şehirde, halkın gün içerisinde kullandığı alışılagelmiş buluşma alanları, adres tarif ederken belirlediği bilindik noktalar vardır. Bu uçak da zaman içerisinde öyle bir işlev kazandı: “Uçağın önündeyim, uçağın karşısındayım, uçağı geçince...” diyerek adeta bir kerteriz noktası görevi yapar. Önünde hatıra fotoğrafları çektirilir...
YURT SAVUNMASININ BİR SİMGESİ
Bu uçak, Türk Hava Kuvvetleri bünyesinde, Balıkesir 9. Ana Jet Üs Komutanlığı 191. Filo’da yıllarca faaliyette kaldıktan sonra, kullanım ömrü dolunca bir köşeye atılmayıp bir anıt hâline dönüştürülmesiyle anlam kazandı. Güzel de bir fikir olmuş doğrusu. Balıkesir 9. Ana Jet Üssü, yurt savunmasında çok önemli bir yere sahiptir. Geçmişte, Kıbrıs’ta olduğu gibi birçok harekâtta görev yapmış bir üstür.
Üssün Balıkesir’de konuşlandırılmış olması önemli bir askerî stratejik seçimdir.
ÜSSÜN ÖRNEK MÜCADELESİ
Hatırlanırsa, 1974 yılında Kıbrıs Barış Harekâtı günlerinde bu üssün yurt savunmasındaki önemi somut olarak hissedildi. O günlerde Balıkesir 9. Ana Jet Üs Komutanlığı bünyesindeki savaş uçaklarını uçuşa hazırlayan, lojistik desteği organize eden astsubayları, pilotlarıyla, bütün personeliyle Amerikan ambargosuna rağmen büyük bir mücadele verilmişti.
O günlerde çok sıcak saatler, anlar yaşandı bu üste ve şehirde... O günlerde bir savaş anında uygulanan “karartma geceleri” yaşadı Balıkesir. Bu uçak da Balıkesir’in ve 9. Ana Jet Üs Komutanlığı’nın stratejik öneminin ve o mücadelenin bir simgesidir.
Yaşanan son F-16 uçağının düştüğü ve Hava Pilot Binbaşı İbrahim Bolat’ın şehit olduğu olay da bu gerçeği bir kez daha hatırlattı.
HAVACILAR ONA “UÇAN TABUT” DİYORDU
Şimdi Atatürk Parkı önünde sessizce duran, sık sık kaza yapması ve şehitler verilmesine sebep olan uçak modeli, teknik adıyla F-104G, havacıların tabiriyle “uçan tabut”... Bu anıt uçak, bütün riskleri aşarak sağ salim görev süresini tamamlamış olmanın da bir hatırası...
F-104G UÇAKLARININ HİKÂYESİ
Söz konusu uçakların Türk Hava Kuvvetleri’ndeki görev macerası, anıtın tabelasında şu bilgilerle anlatılıyor:
F-104G Starfighter (Yıldız Savaşçısı), Amerikan Lockheed firması tarafından tasarlanan bir bombardıman uçağıdır. 18 Mayıs 1958 tarihinde bin 104.19 mph ile dünya hız rekorunu, 103 bin 395 ft ile dünya irtifa rekorunu kırmıştır.
Dünyada bin 700’den fazla F-104 uçağı üretilmiş olup Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, Almanya, İtalya, Japonya, Hollanda, Belçika ve Türkiye tarafından kullanılmıştır.
F-104G’ler, 1963 yılında ülkemize gelmiş, ilk olarak Ankara Mürted’de oluşturulan 144. Filo’ya teslim edilmiştir.
1967 yılına kadar burada görev yaptıktan sonra aynı yıl 9. Ana Jet Üs Komutanlığı 191. Filo’ya teslim edilmiştir.
Türk Hava Kuvvetleri envanterine farklı tiplerde 400’den fazla F-104G uçağı girmiş ve 9 ayrı filo bu uçaklarla uçmuştur.
F-104G uçağı son uçuşunu 9. Ana Jet Üs Komutanlığı’nda gerçekleştirmiştir.
F-16 modernizasyonu hazırlıklarına başlanmasıyla 1994 yılında, 191. Filo Komutanlığı tarafından 1. İkmal Bakım Merkezi’ne teslim edilerek hizmet dışı bırakılmıştır.
