Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği tarafından açılan dava sonucunda, Cengiz Holding’e ait Halilağa Bakır Madeni’nin işletme izni Çanakkale 2. İdare Mahkemesi tarafından iptal edildi. Mahkeme, işletme izninin ÇED (Çevresel Etki Değerlendirmesi) olumlu kararı verilen saha sınırları dışına taşacak şekilde düzenlendiğini tespit ederek işlemin hukuka aykırı olduğuna hükmetti.
Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği ve Dernek Yönetim Kurulu Başkanı Süheyla Doğan tarafından açılan davada, maden işletme izninin mevzuata aykırı şekilde verildiği savunulmuştu. Mahkeme kararında, her ne kadar mevzuatta “ÇED izni alanı ile işletme izni verilen alan birebir aynı olmalıdır” şeklinde açık bir düzenleme bulunmasa da, işletme izni verilebilmesi için ÇED izninin zorunlu olduğuna dikkat çekildi. Kararda, ÇED süreci tamamlanmamış bir alan için işletme izni verilemeyeceği, ÇED kapsamında verilen taahhütlere aykırı davranılması halinde idari yaptırımların uygulanacağı vurgulandı.
Mahkeme heyeti, işletme izninin ancak ÇED süreci içerisinde değerlendirilmiş alanlarla uyumlu olması gerektiğini belirterek, işletme izninin ÇED sahası içerisinde kalmak koşuluyla daha küçük bir alan için verilebileceğini, ancak ÇED sahası dışına taşmasının mümkün olmadığını ifade etti. Dosya kapsamında idareden temin edilen belgeler ve bilirkişi raporları incelendiğinde, dava konusu işletme izninin ÇED olumlu kararı verilen alanın dışına taşacak şekilde düzenlendiğinin anlaşıldığı belirtildi.
Dernek tarafından yapılan açıklamada, şirketin davayı kaybedeceğini öngörerek yeni bir işletme izni almış olmasına rağmen, bu kararın emsal niteliği taşıdığı ve son derece önemli olduğu vurgulandı. Açıklamada, kararın hem şirketin usulsüzlüklerini hem de ruhsatı düzenleyen Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü yetkililerinin şirketler lehine hareket ettiğini ortaya koyduğu ifade edildi.
Öte yandan, daha önce mahkemenin yürütmeyi durdurma kararının basına yansımasının ardından Altın Madencileri Derneği Başkanı’nın bu kararın “tehlikeli” olduğunu ve tüm maden ruhsatlarını etkileyebileceğini söylediği hatırlatıldı. Dernek açıklamasında, şirketlerin duyduğu endişenin bu kararla birlikte daha net anlaşıldığı belirtildi.
Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği, söz konusu kararın tüm maden işletme izinleri açısından önemli bir kazanım olduğunu, ÇED izni alınmayan alanlara işletme izni verilemeyeceğinin yargı kararıyla ortaya konduğunu ifade etti. Açıklamada ayrıca, köylüler tarafından usulen açılan yeni işletme izni ve işletme ruhsatı iptali davalarının sürdüğü, şirket ve ilgili kurumlar hakkında yapılan suç duyurusuna ilişkin dosyanın da devam ettiği belirtildi. Dernek, bu davalara müdahil olacaklarını ve sürecin sahiplenilmesi ile kamuoyunun desteğinin büyük önem taşıdığını vurguladı.
