Kamuoyunun uzun süredir merakla beklediği ve yargı sisteminde köklü değişiklikler içeren 12. Yargı Paketi (Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi), TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaştı.
Hukuk sisteminde süreçleri hızlandırmayı ve etkinliği artırmayı hedefleyen kanun teklifinin, bu hafta içinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Miras Yoluyla Edinilen Taşınmazlarda Yeni Satış Usulü
İcra ve İflas Kanunu'nda yapılan kritik değişiklikle birlikte, miras kalan taşınmazların satışı yeniden düzenlendi:
Mirasçılara Özel İlk İhale: Miras yoluyla edinilen ve üçüncü kişilerin mülkiyet hakkının bulunmadığı taşınmazların ortaklığının satış suretiyle giderilmesinde, birinci açık artırma sadece mirasçılar arasındayapılacak. Bu uygulama bir defaya mahsus olarak işletilecek.
İkinci Artırma Şartları: Mirasçılar arasındaki birinci artırmada muhammen kıymetin yüzde 100'ü, ikinci artırmada ise yüzde 50'si esas alınacak.
Cayma Cezası: İhale bedelini süresi içinde yatırmayan alıcılara teklif ettiği bedelin yüzde 5'i oranında idari para cezası kesilecek.
Dolandırıcılık Cezalarında 'Hesap Kullandırma' İndirimi
Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) dolandırıcılık ve nitelikli dolandırıcılık suçlarını kapsayan 158. maddesine yeni fıkra eklendi:
Kendisine veya başkasına haksız menfaat sağlamak amacıyla banka, kredi kartı, ödeme hizmeti veya kripto varlık hesap bilgilerini başkasına veren ve suça sadece bu fiille iştirak eden kişilere verilecek ceza yarı oranında indirilecek.
Yasal süreç devam eden dosyalar için bozma kararları verilecek, infaz aşamasındaki vakalarda ise mağdur zararının 6 ay içinde giderilmesi halinde etkin pişmanlık hükümleri uygulanabilecek.
Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) Yeniden Düzenlendi
Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararları doğrultusunda Ceza Muhakemesi Kanunu’ndaki HAGB usulü baştan tasarlandı:
2 yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezalarında HAGB kararı verilebilecek.
Sanık 5 yıl süreyle denetime tabi tutulacak. Denetim süresinde kasten yeni suç işlenmezse dava düşecek.
HAGB kararlarına karşı istinaf kanun yoluna başvurulabilecek.
İşkence, eziyet ve kamu görevlilerinin kötü muamele suçlarında HAGB hükümleri kesinlikle uygulanmayacak.
İdari Yargı ve Mahkemelerde Tek Hakim Dönemi
Bölge İdare, İdare ve Vergi Mahkemelerinin yapısında önemli adımlar atıldı:
Tek Hakim Sınırı Artırıldı: Düzenleyici işlemler hariç, konusu 486 bin lirayı aşmayan idari işlemler ile vergi davaları idare veya vergi mahkemesi hakimlerinden biri tarafından çözümlenecek.
Öğrenci ve Kamu Görevlisi Davaları: Öğrenci disiplin cezaları (uzaklaştırma ve ilişik kesme hariç), not/burs işlemleri ile kamu görevlilerinin geçici görevlendirme, lojman ve uyarma cezası davalarına tek hakim bakacak.
Danıştay Daire Sayısı: Danıştay'daki daire sayısının 10'a düşürülmesine ilişkin uygulamanın süresi 23 Temmuz 2030'a kadar uzatıldı.
Mahkeme Duruşma Aralıklarına '3 Ay' Sınırı
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda yapılan düzenleme ile yargılama süreçleri hızlandırılıyor:
Hukuk mahkemelerinde duruşmalar arasındaki süre 3 aydan uzun olamayacak. Zorunlu bilirkişi veya istinabe hallerinde hakim gerekçe belirterek bu süreyi uzatabilecek.
Belirsiz Alacak Davası: Belirsiz alacak davasına ilişkin hüküm yürürlükten kaldırıldı. Alacağın bir kısmının dava edildiği durumlarda talep, tahkikat bitene kadar bir defaya mahsus artırılabilecek.
Noterlik ve Adli Tıp Kurumu Değişiklikleri
Noter Belgeleri: Mahkeme ve savcılıklarca istenen noter evrakları güvenli elektronik imza ile dijital ortamda iletilecek. Yapılan işlemlerden posta/yol masrafı hariç harç ve vergi alınmayacak.
Adli Tıp Atamaları: Adli Tıp İhtisas Kurulu üyelikleri için uzmanlık veya doktora şartı getirildi. Başkan ve üyelerin görev süresi 4 yıl olarak belirlendi.
