Adalette Hız Çağı Başlıyor: 12. Yargı Paketi Meclis Yolunda! İki Duruşma Arasına 3 Ay Sınırı Geliyor

Türkiye'de yargı süreçlerinin uzaması, mahkeme salonlarındaki iş yükü ve vatandaşların yıllarca süren dava süreçleri kökten değişiyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından duyurulan 4. Yargı Reformu Strateji Belgesi doğrultusunda titizlikle yürütülen yasal çalışmalarda sona gelindi. Kamuoyunun büyük bir merakla beklediği 12. Yargı Paketi kanun teklifi, AK Parti milletvekillerinin yürüttüğü teknik hazırlıkların tamamlanmasıyla birlikte önümüzdeki hafta resmen TBMM Başkanlığına sunuluyor.

Yargıda hantallığı bitirmeyi, dijitalleşmeyi artırmayı ve usul ekonomisini güçlendirmeyi hedefleyen bu torba yasa teklifi, özellikle hukuk davalarında taşları yerinden oynatacak kritik maddeler içeriyor.


1) Davalarda Yıllarca Bekleme Dönemi Bitiyor: 3 Ay Sınırı!

12. Yargı Paketi'nin en dikkat çeken maddesi, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda yapılacak devrim niteliğindeki süre düzenlemesi oldu. Yeni yasaya göre, hukuk mahkemelerinde iki duruşma arasındaki süre 3 ayı geçemeyecek.

İstisnai Haller: İşin niteliği gereği bilirkişi incelemesinin zorunlu olarak uzaması veya istinabe yoluyla başka şehirlerden tahkikat işlemlerinin yürütülmesi gibi kaçınılmaz durumlarda, hâkim sadece gerekçesini açıkça belirtmek şartıyla bu 3 aylık süreyi esnetebilecek. Böylece makul sürede yargılanma hakkı güvence altına alınacak.


2) e-Duruşma Sistemi Genişletiliyor: Ön İncelemeler Ekran Başına

Adalet Bakanlığı'nın bilişim teknolojileri altyapısını güçlendirme hedefi kapsamında, adliyelerdeki fiziki yoğunluğu azaltacak e-Duruşma modelinde vites yükseltiliyor. Yeni düzenlemeyle birlikte, davaların ilk aşaması olan ve usul yönünden kritik önem taşıyan ön inceleme duruşmaları da ses ve görüntü nakli yoluyla (e-Duruşma) yapılabilecek. Bu adım, hem avukatlar hem de davanın tarafları için büyük bir zaman ve maliyet tasarrufu sağlayacak.


3) IBAN ve Hesap Bilgisini Kiralayanlara Müstakil Hapis Cezası!

Son dönemde dijital dolandırıcılık şebekelerinin en sık başvurduğu yöntem olan "banka hesabı/IBAN kiralama" faaliyetlerine karşı Türk Ceza Kanunu'nda (TCK) yepyeni bir suç tipi ihdas ediliyor. Haksız menfaat elde etmek amacıyla banka ya da hesap bilgilerini başkalarının kullanımına sunan kişilerin eylemleri artık doğrudan bağımsız bir suç sayılacak ve hapis cezası ile cezalandırılacak.

Bu kişiler ve bu hesapları kullanan dolandırıcılar, doğrudan "nitelikli dolandırıcılık" suçu yerine TCK'ya eklenecek bu yeni ve müstakil suç kapsamındaki cezai yaptırımlarla karşı karşıya kalacak. Böylece adli süreçlerdeki hukuki boşluklar kapatılacak.


12. Yargı Paketi Temel Değişiklik Tablosu:

Değişiklik Yapılan Alan

Mevcut Durum

Yeni Yargı Paketi İle Gelecek Düzenleme

Duruşma Takvimi

Ucu açık, aylarca süren aralar

İki duruşma arası en fazla 3 ay sınırı

Ön İnceleme Aşaması

Adliyede fiziki katılım zorunluluğu

e-Duruşma kapsamına alınarak dijital katılım

Hesap/IBAN Paylaşımı

Dolandırıcılık kapsamında dolaylı değerlendirme

TCK'da bağımsız suç ve doğrudan hapis cezası

Yargıtay Bozma Yetkisi

Görev/yetki sebebiyle süreç uzatan bozma kararları

Sadece görev veya yetki gerekçesiyle bozma yapılmasına sınır


Yargıtay'ın Bozma Yetkisine Hız Sınırı

Dava dosyalarının ilk derece mahkemeleri ile üst mahkemeler arasında yıllarca gidip gelmesini engellemek adına Bölge Adliye Mahkemelerinin (İstinaf) ilk derece sıfatıyla verdiği kararlar hariç tutulacak. İlk derece mahkemelerinin sadece görevsizlik veya yetkisizlik kararı verdiği gerekçesiyle Yargıtay tarafından doğrudan bozma kararı verilmesinin önüne geçilecek.

Muhabir: Haber Merkezi