Türkiye'de sigara kullanımına yönelik yeni yasaklar ve daha ağır cezalar gündemde. AK Parti'nin Sağlık Bakanlığı ile birlikte üzerinde çalıştığı kanun taslağına göre, kafe ve restoranlarda sigara içilebilen alanlar yeniden düzenlenecek.
Açık alanlarda da sigara kullanımına sınırlama getirilmesi, 18 yaş altına satış denetimlerinin sıkılaştırılması ve kurallara uymayan işletmelere verilen cezaların artırılması planlanıyor.
Türkiye'de sigarayla mücadelede yeni bir dönemin hazırlıkları yapılıyor. Özellikle çocukların ve gençlerin tütün ürünlerine erişimini zorlaştırmayı amaçlayan düzenleme üzerinde çalışmalar devam ediyor.
TBMM'ye sunulması planlanan teklif taslağı, AK Parti Meclis grubunda ele alındı. Hazırlıklar Sağlık Bakanlığı ile birlikte yürütülürken mevcut sigara yasaklarının kapsamının genişletilmesi hedefleniyor.
Düzenlemenin en dikkat çeken bölümü ise kafe, restoran ve benzeri işletmelerde sigara içilebilecek alanların yeniden belirlenmesi.
Kafe ve Restoranlarda Sigara İçme Alanları Değişecek
Hazırlanan taslakta, sigara içilen alanların tanımının yeniden yapılması öngörülüyor.
Buna göre, yiyecek ve içecek hizmeti sunan işletmelerde sigara kullanımına ilişkin mevcut kurallar gözden geçirilecek. Kapalı alanlara yönelik tanımlar yeniden ele alınırken işletmelerin büyüklüğü de düzenlemede dikkate alınacak.
Yeni düzenleme kapsamında gündemde olan değişiklikler şöyle:
- Kafe ve restoranlarda sigara içilebilecek alanların yeniden belirlenmesi.
- Açık alanların tamamında sigara içilmesine izin verilmemesi.
- Açık alanlarda sigara kullananlar için ayrı bölümler oluşturulması.
- Hastane, okul, spor tesisi ve oyun alanlarında sigara kullanımına yönelik kuralların gözden geçirilmesi.
- Sigara yasaklarını ihlal eden kişi ve işletmelere uygulanan cezaların artırılması.
- 18 yaşından küçüklere sigara satışına yönelik denetimlerin sıkılaştırılması.
Özellikle açık alanlara ilişkin değişiklikler, kafe ve restoranların bahçe ve teras gibi bölümlerindeki sigara kullanımını da etkileyebilecek.
Ancak hangi alanların yasak kapsamına alınacağı ve işletmelerin nasıl düzenleme yapacağı, teklifin son halinin hazırlanmasıyla netleşecek.
18 Yaş Altına Sigara Satışında Denetimler Artacak
Yeni düzenlemenin önemli hedeflerinden biri de çocukların ve gençlerin sigaraya erişimini zorlaştırmak.
Sağlık Bakanlığı'nın yaptırdığı araştırmada, sigara kullanan 13-15 yaş grubundaki öğrencilerin yüzde 73,3'ünün sigarayı market ve bakkal gibi satış noktalarından aldığı belirlendi.
Türkiye'de sigaraya başlama yaşının ortalama 17 olduğu belirtilirken, bu durumun mevcut satış yasaklarının daha sıkı denetlenmesini gerekli kıldığı değerlendiriliyor.
Kimlik kontrolü nasıl yapılacak?
Hazırlıklar kapsamında 18 yaşından küçüklere sigara satışını önlemek amacıyla denetimlerin artırılması planlanıyor.
Bakanlığın araştırmasında, sigara satışında dijital kimlik doğrulamasını destekleyenlerin oranı yüzde 90 olarak ölçüldü.
Buna rağmen mevcut hazırlıklarda elektronik kimlik doğrulama sistemine geçilmesi düşünülmüyor.
Satıcıların, müşterinin yaşından şüphelenmesi durumunda kimlik göstermesini istemesine dayanan uygulamanın sürdürülmesi öngörülüyor.
Araştırmaya katılanların yüzde 92'sinin ise 18 yaşından küçüklerin tütün kullanılan alanlara girişinin yasaklanmasını desteklediği belirtildi.
Sigara Yasaklarına Uymayanlara Daha Yüksek Ceza
Teklif taslağında, sigara yasaklarını ihlal eden kişilere ve işletmelere uygulanan idari para cezalarının artırılması da gündemde.
Özellikle yaş sınırına uyulmadan yapılan satışlar ve sigara içilmesi yasak olan alanlardaki ihlaller için daha caydırıcı yaptırımlar üzerinde duruluyor.
Ancak yeni para cezalarının ne kadar olacağına ilişkin henüz kesinleşmiş bir tutar bulunmuyor.
Elektronik sigara kullanımına ilişkin yeni bir düzenlemenin ise mevcut taslağa dahil edilmesi düşünülmüyor.
Yeni Sigara Yasakları Ne Zaman Başlayacak?
Sigara kullanımına yönelik düzenlemenin TBMM'ye ne zaman sunulacağı henüz açıklanmadı.
2027 yılı bütçe görüşmelerinin yaklaşması nedeniyle teklifin Meclis takviminin bütçe görüşmeleriyle birlikte şekillenebileceği belirtiliyor.
Taslağın bütçe görüşmeleri sırasında sunulması ve Genel Kuruldaki bütçe görüşmelerinin tamamlanmasının ardından ele alınması ihtimaller arasında bulunuyor.
Yeni yasaklar ve cezalar henüz yürürlüğe girmiş değil. Düzenlemenin uygulanabilmesi için teklifin yasalaşması ve yürürlüğe girmesi gerekiyor.
