Türkiye’de çalışan işçiler için en kritik sosyal hakların başında gelen kıdem tazminatında, belirli şartları sağlayanlar için kendi isteğiyle işten ayrılma durumunda dahi ödeme alma imkânı bulunuyor.
Aynı işyerinde en az 1 yıl çalışanların yararlanabildiği bu düzenlemede, emeklilik için gerekli yaş dışındaki şartları tamamlayanlar, yaşı beklemeden kıdem tazminatını alarak işten ayrılabiliyor.
Kıdem tazminatı alarak ayrılmak isteyen vatandaşlar için en belirleyici kriter ise ilk kez sigortalı olunan tarih ve tamamlanan prim gün sayısı oluyor.
İlk Sigortalılık Tarihine Göre Tazminat Şartları
Sosyal güvenlik mevzuatına göre ilk kez sigortalı olunan tarihe göre çalışanlar 3 farklı dönem üzerinden değerlendiriliyor:
8 Eylül 1999 Öncesi İşe Girişliler: İlk sigortalılık tarihi 8 Eylül 1999 ve öncesinde olan çalışanlar için 15 yıllık sigortalılık süresi ve 3.600 prim günü şartı aranıyor. Bu şartları karşılayan çalışanlar yaşını beklemeden istifa ederek kıdem tazminatını talep edebiliyor.
9 Eylül 1999 - 30 Nisan 2008 Arası İşe Girişliler: Bu tarihler arasında sigortalı olan çalışanlar için iki alternatif bulunuyor. Çalışanın ya 7.000 prim gününü tamamlaması ya da 25 yıllık sigortalılık süresiyle birlikte 4.500 prim gününü doldurması şartı aranıyor.
1 Mayıs 2008 Sonrası İşe Girişliler: Bu dönemde ilk kez sigortalı olanlar için sigortalılık süresi şartı uygulanmıyor. Yaştan emeklilik için gerekli prim gün sayısı kademeli olarak yükseliyor.
Kademeli Prim Gün Sayıları Nasıl Uygulanıyor?
1 Mayıs 2008 sonrasında sigorta girişi yapılan çalışanlarda prim gün sayıları giriş yılına göre kademeli şekilde artış gösteriyor:
1 Mayıs 2008 - 31 Aralık 2008 Arası: 4.600 prim günü yeterli oluyor.
2009 Ve Sonraki Yıllar: Gerekli prim gün sayısı her yıl 100 gün artış gösteriyor.
2016 Ve Sonrası İşe Girişliler: Gerekli prim gün sayısı 5.400 gün olarak uygulanıyor.
Gerekli prim gün sayısını tamamlayan çalışanlar, sigortalılık süresi ve yaş şartını beklemeden kıdem tazminatını alarak iş sözleşmesini feshetme hakkına sahip oluyor. Adayların işten ayrılış dilekçesini sunmadan önce Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan (SGK) "Kıdem Tazminatına Esas Yazı" almaları büyük önem taşıyor.
