Milyonlarca emekliyi yakından ilgilendiren kritik "maaş haczine muvafakat" tartışmasında Yargıtay Hukuk Genel Kurulu son noktayı koydu.
Emekli maaşına haciz konulabilmesi için icra takibinin kesinleşmesi gerektiğini vurgulayan yüksek mahkeme, takip kesinleşmeden veya kesinleşme anında verilen izinlerin geçersiz olduğuna hükmetti.
Yargıtay'dan "Emekli Dostu" Karar: Takip Kesinleşmeden Haciz Yapılamaz
Türkiye’de binlerce yurttaşın karşı karşıya kaldığı icra baskısı altında verilen "maaş haczine izin" dilekçeleri artık hukuken geçersiz sayılacak. Yargıtay’ın 25 üyesinin katılımıyla aldığı bu içtihat niteliğindeki karar, borçlu emeklinin yaşadığı "haciz korkusu" üzerinden alınan rızaların önünü kesti.
Dava Süreci: İndirim ve Feragat İkilemi
Olay, borcunu ödeyemeyen bir emeklinin, icra takibi başladığı gün PTT'den ödeme emrini elden alıp aynı gün icra dairesine giderek "maaşımın tamamı haczedilsin" demesiyle başladı. Borçlu vekili, müvekkilinin bu feragatinin baskı altında ve hukuksuz olduğunu savunarak mahkemeye başvurdu.
Hukuki Süreç Basamakları:
- Yerel Mahkeme: "Takip kesinleşmeden verilen muvafakat geçersizdir" diyerek haczi kaldırdı.
- İstinaf (BAM): Borçlunun sürelerden feragat ettiğini belirterek yerel mahkeme kararını bozdu, haczi geçerli saydı.
- Yargıtay 12. Hukuk Dairesi: İstinafın kararını "hukuka aykırı" bularak bozdu.
- Yargıtay Hukuk Genel Kurulu (Final): Takibin kesinleştiği an ile muvafakat verilen anın aynı olması durumunda bile, bu işlemin "önceden verilmiş izin" sayılacağına ve GEÇERSİZ olduğuna hükmetti.
Emekli Maaşı Dokunulmaz mı?
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu gereği, emekli maaşları (nafaka ve SGK alacakları hariç) borçlunun rızası olmadan haczedilemez. Yargıtay'ın bu kararı, alacaklı tarafın borçluyu icra dairesine götürerek aldığı "hızlı muvafakat" yöntemini tamamen işlevsiz kıldı.
Artık bir emekli, icra kağıdını aldığı an "tamam kesin, maaşımdan alın" dese bile, bu işlem takibin yasal kesinleşme süreci (genellikle 7 gün) dolmadan yapıldığı için hukuk karşısında hüküm doğurmayacak. Bu karar, özellikle dar gelirli emeklilerin borç kıskacında maaşsız kalmasını önleyecek devrim niteliğinde bir koruma kalkanı oluşturuyor.
