Türkiye’de giderek artan sigara tüketimini kontrol altına almak, gençleri korumak ve daha sağlıklı bir gelecekte nesiller yetiştirmek amacıyla başlatılan kapsamlı yasal düzenleme çalışmaları hız kesmeden devam ediyor.
Sağlık Bakanlığı bürokratlarının AK Parti grubuna gerçekleştirdiği son sunumlarda, ülkemizdeki yıllık sigara tüketiminin 8,5 milyar pakete ulaştığının vurgulanması, atılacak adımların ne denli kritik olduğunu gözler önüne serdi. Hazırlanan yeni kanun teklifi taslağında yer alan çarpıcı detaylar, tütün sektöründe adeta deprem etkisi yaratacak nitelikte.
Ruhsatlar Süreli Olarak Askıya Alınabilecek
Sabah gazetesinin haberine göre, yeni düzenleme taslağında 18 yaşından küçüklere sigara satan işletmelere yönelik cezai yaptırımların tarihin en ağır seviyesine çıkarılması öngörülüyor. Denetimler sırasında çocuklara tütün ürünleri satıldığının tespit edilmesi durumunda;
İşletmelerin ruhsatlarının belirli sürelerle askıya alınması, Ticari faaliyetlerinin geçici olarak durdurulması, Tekrarlanan ihlallerde ise kalıcı ruhsat iptali dahil olmak üzere çok daha sert yaptırımların devreye sokulması seçenekler arasında titizlikle değerlendiriliyor.
Market ve Büfelerde 'Elektronik Yaş Doğrulama Sistemi' Zorunluluğu
Mevcut denetim mekanizmalarını tamamen dijitalleştirecek olan bir diğer devrim niteliğindeki yenilik ise 'Elektronik Yaş Doğrulama Sistemi' oldu. Sigara tedarikinin en yoğun gerçekleştiği market, büfe ve benzeri tüm fiziksel satış noktalarında bu altyapının zorunlu kılınması planlanıyor. Yeni model, hem satıcıları sorumluluk altında bırakmamak hem de denetimleri hatasız kılmak için şu adımlarla çalışacak:
Dijital Altyapı: Fiziksel satış noktalarındaki geleneksel ve manuel kimlik kontrolü süreçleri tarihe karışarak tamamen dijital bir platforma taşınacak.
QR Kod Okutma: Ürünü satın almak isteyen vatandaş, Sağlık Bakanlığı tarafından özel olarak oluşturulan güvenli QR kodu kendi cep telefonuyla okutacak.
TC Kimlik Eşleşmesi: Sistem, arka planda çalışan yüksek güvenliğe sahip yazılımlar aracılığıyla alıcının yalnızca TC Kimlik Numarası üzerinden hızlı bir sorgulama gerçekleştirecek.
Anlık Tespit: Yapılan anlık eşleşme sayesinde, kişinin yasal sınır olan 18 yaşını doldurup doldurmadığı saniyeler içinde netlik kazanacak.
Kişisel Veriler Nasıl Korunacak? Sıfır Bilgi Aktarımı Güvencesi
Vatandaşların en çok merak ettiği konuların başında gelen kişisel verilerin gizliliği konusunda ise son derece katı güvenlik önlemleri alınıyor. Geliştirilen sistemde "Sıfır Bilgi Aktarımı" prensibi benimseniyor:
Dijital sorgulama esnasında satıcıya alıcının adı, soyadı, doğum tarihi veya açık kimlik bilgileri kesinlikle iletilmeyecek.
Satıcı, pos veya yazar kasa ekranında sadece yasal yaş sınırının uygun olup olmadığını gösteren dijital bir onay ibaresi görecek.
Alıcının tüm özel bilgileri tamamen gizli tutularak yaş kontrolü hatasız, şeffaf ve güvenli bir şekilde tamamlanmış olacak.
Hayata geçirilmesi planlanan bu köklü tedbirlerin, hem kayıt dışı satışların önüne geçilmesi hem de reşit olmayan bireylerin tütün ürünlerine erişiminin tamamen engellenmesi noktasında kritik bir dönüm noktası olması bekleniyor.
