Sosyal güvenlik sisteminde erken emeklilik hayali kuran milyonlarca çalışan ve Bağ-Kur’lu için yılın en kritik dönemeci başladı.
Yeni yılla birlikte asgari ücrete yapılacak zam oranları; doğum borçlanması, askerlik borçlanması, yurt dışı hizmet borçlanmaları ve Bağ-Kur ihya ödemelerini doğrudan yukarı yönlü tetikleyecek.
Ocak ayında açıklanması beklenen zam oranları öncesinde, eksik prim günlerini tamamlamak isteyen sigortalılar için 31 Aralık tarihi hayati bir milat oluşturuyor. Uzmanlar, bu tarihe kadar başvuru yapanların binlerce lira daha az ödeme yaparak emeklilik yolunu avantajlı açabileceğini vurguluyor.
Doğum ve Askerlik Borçlanmasında Ocak Zammı Ne Kadar Olacak?
Mevcut düzenlemeye göre 1 günlük doğum borçlanması asgari ücretin yüzde 32’si üzerinden hesaplanırken, askerlik ve yurt dışı gibi diğer hizmet borçlanmaları ile Bağ-Kur ihyalarında bu oran yüzde 45 olarak uygulanıyor.
Orta Vadeli Program (OVP) enflasyon beklentileri ve öngörülen zam senaryolarına göre Ocak ayında tablonun şu şekilde şekillenmesi bekleniyor:
Yüzde 28.4 Zam Senaryosu: 1 aylık doğum borçlanması 13.571 TL'ye yükselirken, 2 yıllık toplam doğum borçlanması 325.712 TL seviyesine ulaşacak.
Yüzde 30 Zam Senaryosu: 1 aylık doğum borçlanması 13.740 TL, 2 yıllık borçlanma tutarı ise 329.771 TL'yi bulacak.
Yüzde 35 Zam Senaryosu: 1 aylık doğum borçlanması 14.268 TL'ye çıkarken, 2 yıllık tutar 342.455 TL seviyesine dayanacak.
Askerlik borçlanmasında ise 18 aylık süre için mevcut şartlarda 267.543 TL ödenirken; yeni yılda yapılacak olası artışlarla bu rakamın 343.500 TL ile 361.000 TL bandına yükselmesi, dolayısıyla çalışanların cebinden 75 bin ile 93 bin lira arasında değişen ekstra farkların çıkması bekleniyor.
Başvuru ve Ödeme Arasındaki Hayati Detay
Borçlanma maliyetlerinden zamlı oranlar yoluyla etkilenmemek adına 31 Aralık tarihine kadar e-Devlet üzerinden veya doğrudan Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) merkezlerine müracaat ederek başvuru yapmak şart.
Ancak en çok karıştırılan hususların başında ödeme takvimi geliyor:
Hizmet Borçlanmaları (Doğum, Askerlik vb.): Başvuru sonrasında kurum tarafından tebliğ edilen tutarın, tebliğ tarihinden itibaren 1 ay içinde yatırılması gerekmektedir.
Bağ-Kur İhyası ve Yurt Dışı Borçlanmaları: Bu kalemlerde ise tebliğ tarihinden itibaren ödeme için 3 aylık yasal süre tanınmaktadır.
İhya ve Borçlanmada Bilinmesi Gereken Kritik Kurallar
Emeklilik planlaması yapan sigortalıların hak kaybı yaşamaması adına dikkat etmesi gereken en önemli teknik ayrımlar şunlardır:
Kısmi Borçlanma Esnekliği: Hizmet borçlanmalarında (askerlik, doğum vb.), borçlanılabilecek toplam sürenin tamamını ödemek zorunlu değildir. İhtiyaç duyulan prim gün sayısı kadar borçlanma yapılabilir.
Bağ-Kur İhyasında Tam Ödeme Şartı: Bağ-Kur durdurulan hizmet sürelerinin ihyasında kısmi ödeme hakkı bulunmamaktadır. Silinen sürelerin tamamının ihyası zorunludur.
Ücret İadesi Farkı: Hizmet borçlanması yapıp parasını yatıran ancak henüz emekli aylığı bağlanmamış olan sigortalılar, vazgeçmeleri durumunda ana parayı faizsiz olarak geri alabilirler. Buna karşın, Bağ-Kur ihya ödemelerinde ise sonradan vazgeçme veya iade hakkı kesinlikle yoktur.
