Milyonlarca emeklinin gözü maaşlara yapılacak düzenlemelerdeyken TBMM'ye emekli aylıklarının hesaplanma yöntemini değiştirmeyi amaçlayan yeni bir kanun teklifi sunuldu.
Düzenleme yasalaşırsa belirli dönemlerde emekli olanların aylıklarının yeniden hesaplanmasının önü açılacak.
Meclis'e sunulan teklif, emekliler arasındaki aylık farklılıklarının azaltılmasını ve eski mevzuata göre bağlanan bazı malullük, yaşlılık ve ölüm aylıklarının yeniden hesaplanmasını öngörüyor. Ancak düzenleme henüz kanunlaşmış değil; dolayısıyla bugün itibarıyla emekli maaşlarına bu teklif nedeniyle yapılmış kesinleşmiş bir artış bulunmuyor.
Teklifin gerekçesinde özellikle 2000 yılı ve sonrasında emekli olanlar arasındaki aylık farklılıklarına dikkat çekilirken, önerilen maddelerde 506 sayılı Kanun'un eski hükümleri uyarınca gösterge sistemine göre bağlanan aylıklar için yeni bir hesaplama yöntemi tarif ediliyor.
Türkiye'de emekli aylıklarının hesaplama sistemi geçmişte birden fazla kez değişti. TBMM kayıtlarında da 2000 öncesi, 2000-2008 arası ve 2008 sonrası dönemler arasındaki hesaplama farklılıklarının daha önce Meclis gündemine taşındığı görülüyor.
Emekli Maaşları Nasıl Yeniden Hesaplanacak?
Teklif yasalaşırsa, 506 sayılı Kanun'un yürürlükten kaldırılmış hükümlerine göre gösterge sistemiyle bağlanan malullük, yaşlılık ve ölüm aylıklarının yeniden hesaplanması öngörülüyor.
Hesaplamada sigortalı için daha önce belirlenen gösterge rakamı ile aynı dönemde geçerli olan memur aylık katsayısının esas alınması isteniyor.
Aylık bağlama oranının ise ilgili kriterlere göre yüzde 60 ve üzerinde belirlenmesi, ancak bu oranın hiçbir durumda yüzde 85'i aşmaması öngörülüyor.
Teklifte ayrıca yeni hesaplamanın mevcut maaştan daha düşük sonuç vermesi halinde emeklinin kayba uğramaması için önemli bir hüküm bulunuyor.
Buna göre yeniden hesaplanan tutar, emekliye veya hak sahibine halihazırda ödenen aylıktan düşük çıkarsa mevcut aylığın ödenmesine devam edilecek.
Gösterge sistemi ve yüzde 85'e kadar ulaşabilen aylık bağlama oranı, Türkiye'nin geçmiş sosyal güvenlik mevzuatında da yer alan hesaplama unsurları arasında bulunuyordu.
Geriye Dönük Maaş Farkı Ödenecek mi?
Teklifte dikkat çeken bir başka ayrıntı ise geçmiş dönemlere ilişkin ödemeler.
Düzenlemenin mevcut haliyle yasalaşması durumunda yeniden hesaplanan aylıklar için geriye dönük herhangi bir ödeme yapılması öngörülmüyor.
Yani teklif kabul edilse bile düzenlemeden kaynaklanacak olası maaş farklarının geçmiş yıllar için toplu olarak ödenmesi söz konusu olmayacak.
Teklif metninde ayrıca sözleşme aylıklarını kanunun yayımlanmasını takip eden ayın başından sonra borçlanma yoluyla tam aylığa yükseltenlerin düzenlemeden yararlanamayacağı belirtiliyor.
