Edremit Çevre Derneği, Altınkum Mahallesi'nin bir bölümünde arsalarına konut yapmak isteyen vatandaşların yaşadığı ruhsat sorunu üzerine ayrıntılı bir basın açıklaması yayımladı. Dernek, son dönemde bazı vatandaşların Edremit Belediyesi'ne yaptıkları inşaat ruhsatı başvurularında, "Dosyanın yüksek mahkemede devam ettiği, dava sonuçlanmadan ruhsat verilemeyeceği" yönünde yanıt aldıklarının kendilerine aktarıldığını belirtti. Açıklamada, bu süreçte derneğin adının da gerekçe olarak gösterildiği ifade edilirken, benzer söylemlerin daha önce de kendilerine ulaştığı ve kamuoyunu doğru bilgilendirmek amacıyla açıklama yapılmasının zorunlu hale geldiği vurgulandı.
Dernek, açılan davaların hiçbir zaman vatandaşın konut yapmasını engellemeye yönelik olmadığını, tamamen kamu yararını korumak amacıyla yürütüldüğünü belirterek, bugün yaşanan ruhsat krizinin sorumluluğunun kendilerine yüklenmesini kabul etmediklerini açıkladı.
Süreç 2020 yılında Hazine arazilerinin devriyle başladı
Açıklamada, bugün tartışma konusu olan hukuki sürecin temelinin Şubat 2020 yılına kadar uzandığı belirtildi.
Edremit Çevre Derneği, dönemin Balıkesir Büyükşehir Belediye Başkanı Yücel Yılmaz döneminde Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın Balıkesir'deki çeşitli kamu arazilerini protokolle Balıkesir Büyükşehir Belediyesi'ne devrettiğini hatırlattı. Bu devir işleminin "kentsel dönüşümde kullanılmak" şartıyla ve "üç yıl içerisinde değerlendirilmesi" kaydıyla yapıldığı belirtilirken, o dönemde kamuoyuna yapılan açıklamalarda bu uygulamanın belediyeye yeni bir finansman kaynağı oluşturmak amacı taşıdığının ifade edildiği aktarıldı.
Dernek, bu kapsamda Edremit Dalyan bölgesinde bulunan ve yaklaşık 380 dönümlük Hazine arazisini de kapsayan alanın satışının planlandığını, söz konusu bölgede halen sulak alan niteliğini koruyan bölümlerin bulunduğunu, satış öncesinde ise dolgu çalışmaları yapılarak yapılaşmaya uygun hale getirilmesinin hedeflendiğini dile getirdi.
1.065 dönümlük imar planı askıya çıkarıldı
Açıklamada, satışın gerçekleştirilebilmesi amacıyla Balıkesir Büyükşehir Belediyesi tarafından hazırlatılan toplam 1.065 dönümlük imar planının, Balıkesir Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından askıya çıkarıldığı ifade edildi.
Edremit Çevre Derneği'nin bu plana yasal süresi içerisinde itiraz ettiği, ancak yapılan itirazlara herhangi bir yanıt verilmediği belirtilerek, bunun üzerine Şubat 2023 tarihinde Balıkesir İdare Mahkemesi'nde yürütmenin durdurulması ve planın iptali istemiyle dava açıldığı bildirildi.
Dernek, bununla da yetinmeyerek, aynı dönemde Balıkesir Büyükşehir Belediye Meclisi'nin söz konusu Hazine arazisinin satışı için aldığı yetki kararına karşı da ikinci bir iptal davası açtıklarını açıkladı.
"Kamu yararı yoktu, rant amaçlanıyordu"
Edremit Çevre Derneği, dava dilekçelerinde yer alan teknik gerekçeleri de kamuoyuyla yeniden paylaştı.
Açıklamaya göre dava konusu alan birinci derece deprem bölgesi içerisinde yer alıyordu. Zeminin deprem sırasında sıvılaşma riski taşıdığı, deniz taşkını tehdidi altında bulunduğu ve bölgenin altında çok büyük yeraltı temiz su rezervlerinin, yani akiferlerin yer aldığı ifade edildi.
Dernek ayrıca, hazırlanan imar planının mevcut Zeytinli Atıksu Arıtma Tesisi'nin kaldırılarak bölgenin yüksek rant sağlayacak lüks villa alanlarına dönüştürülmesini hedeflediğini savundu.
Plan içerisinde mevzuata aykırı bazı mekânsal düzenlemelerin de bulunduğunu belirten dernek, hazırlanan planın hiçbir yönüyle kamu yararı taşımadığını, temel amacın Hazine arazilerini satmak ve konut alanına dönüştürmek olduğunu ileri sürdü.
İlk dava Edremit Çevre Derneği lehine sonuçlandı
Dernek açıklamasında, açılan imar planı iptal davasının Balıkesir İdare Mahkemesi tarafından kabul edildiği ve mahkemenin teknik gerekçeler doğrultusunda derneği haklı bulduğu belirtildi.
Kararın ardından dönemin AK Parti yönetimindeki Balıkesir Büyükşehir Belediyesi'nin dosyayı Bölge İdare Mahkemesi'ne taşıdığı ifade edilirken, Bölge İdare Mahkemesi'nin de ilk derece mahkemesi kararını onaylayarak Edremit Çevre Derneği'ni haklı bulduğu kaydedildi.
Dernek, 31 Mart 2024 yerel seçimlerinin ardından Balıkesir Büyükşehir Belediyesi yönetiminin CHP'ye geçtiğini ve Ahmet Akın başkanlığındaki yeni yönetimin dosyayı bu kez Danıştay'a taşıdığını açıkladı.
Satış yetkisiyle ilgili ikinci dava da kazanıldı
Basın açıklamasında ikinci davanın ayrıntıları da paylaşıldı.
Dernek, henüz imar planı kesinleşmeden, dönemin Büyükşehir Belediye Meclisi'nin Aralık 2023'te söz konusu Hazine arazisinin satışı için oy çokluğuyla yetki kararı aldığını belirtti.
Bu kararın uygulanması halinde ciddi kamu zararları oluşacağını düşündüklerini ifade eden dernek, yürütmenin durdurulması ve kararın iptali istemiyle ikinci davayı açtıklarını bildirdi.
Yerel seçimlerin ardından değişen Büyükşehir yönetimi sırasında dosyanın uzun süre mahkeme tarafından incelendiği belirtilirken, davanın duruşmasının 27 Aralık 2024 tarihinde yapıldığı ifade edildi.
Mahkemenin satış kararının esasına ilişkin bölümde Edremit Çevre Derneği'ni haklı bulduğu, yalnızca usule ilişkin bazı bölümlerde karma bir karar verdiği, bu dosyanın da üst mahkemeye taşındığı açıklandı.
"Davalar Ahmet Akın döneminde de sürüyor"
Edremit Çevre Derneği, Yücel Yılmaz döneminde açılan her iki davanın da bugün Ahmet Akın döneminde üst mahkemelerde devam ettiğini belirtti.
Açıklamada, her iki dosyada da davalı taraf olarak Balıkesir Büyükşehir Belediyesi ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın yer aldığı ifade edildi.
Dernek ayrıca önemli bir gelişmeye daha dikkat çekti.
2024 yılının sonlarına doğru, daha önce Büyükşehir Belediyesi'ne devredilen tüm Hazine arazılarının sürelerinin dolması nedeniyle yeniden Hazine ve Maliye Bakanlığı'na geçtiği belirtilirken, dava konusu olan arazilerin de artık Büyükşehir Belediyesi tasarrufunda bulunmadığı kaydedildi.
Buna rağmen davaların halen devam ettiği belirtilen açıklamada, bu durumun hukuki açıdan da sorgulanması gerektiği ifade edildi.
"Ahmet Akın ile üç kez görüştük ancak sonuç alamadık"
Dernek, dava süreçlerini yalnızca mahkeme dosyalarından takip etmek istemediklerini belirterek, Balıkesir Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Akın ile bugüne kadar üç ayrı görüşme gerçekleştirdiklerini açıkladı.
Yapılan her görüşmede devam eden dava dosyalarının gündeme getirildiği belirtilirken, Başkan Akın'ın kendilerine hak verdiklerini söylediği ve konuyla ilgileneceğini ifade ettiği aktarıldı.
Ancak aradan geçen sürede hiçbir somut gelişme yaşanmadığını belirten dernek, davaların uzatılması yerine ortak çözüm bulunmasının hem vatandaş hem de yargı açısından daha doğru olacağını savundu.
"Vatandaş mağdur ediliyor, suçlu olarak derneğimiz gösteriliyor"
Açıklamada en sert eleştirilerden biri de ruhsat süreciyle ilgili oldu.
Dernek, bölgede sayısı tam olarak bilinmeyen çok sayıda vatandaşın inşaat ruhsatı almak istediğini ancak taleplerinin reddedildiğini belirtti.
Bir taraftan Balıkesir Büyükşehir Belediyesi'nin davalardan çekilmeyerek uzlaşma yoluna gitmediği, diğer taraftan Edremit Belediyesi'nin ruhsat veremediği vatandaşlara derneği gerekçe gösterdiği ileri sürüldü.
Ayrıca, dava konusu Hazine arazilerinin yeniden Hazine ve Maliye Bakanlığı'na devredilmiş olmasına rağmen Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın da "davanın konusu ortadan kalktı" diyerek davadan çekilmediği ve taraf olmaya devam ettiği ifade edildi.
Dernek, bu tablonun hem vatandaşların mağduriyetini artırdığını hem de kamuoyunda yanlış algı oluşturduğunu savundu.
"Kamu yararı için mücadele ettik"
Açıklamanın son bölümünde Edremit Çevre Derneği, tüzüğü gereği kamu yararı taşımayan imar planlarına karşı hukuki mücadele yürüttüğünü vurguladı.
Dernek yönetici ve üyelerinin açılan davalardan hiçbir kişisel çıkar sağlamadığı belirtilirken, amaçlarının yalnızca bölgede gerçekleştirilmek istenen yoğun betonlaşmayı önlemek olduğu ifade edildi.
Açıklamada, daha 2018 yılında söz konusu alanın yapılaşmaya açılması yerine "Doğal Yaşam Parkı" olarak değerlendirilmesini önerdiklerini hatırlatan dernek, günümüzde çevre mücadelesinin hem maddi hem de hukuki açıdan giderek daha ağır bir yük haline geldiğini belirtti.
Edremit Çevre Derneği, teşekkür beklemediklerini ancak çevreyi ve kamu yararını savunurken yerel yönetimlerin kendilerini "günah keçisi" ilan etmemesi gerektiğini vurgulayarak açıklamasını şu ifadelerle tamamladı:
"Biz kimseyi şikâyet etmiyoruz. Sadece gerçekleri kamuoyuyla en açık şekilde paylaşma hakkımızı kullanıyoruz."
