DİSK Araştırma Merkezi (DİSK-AR), 2026 yılının ilk 10 ayında asgari ücretin enflasyon karşısında 7 bin 726 liralık alım gücü kaybına uğradığını açıkladı.
Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) ekim ayı enflasyon verilerinin ardından yayımlanan Kasım 2026 Enflasyon Bülteni, ücretlilerin karşı karşıya kaldığı geçim sıkıntısını yeniden gündeme taşıdı.
DİSK-AR'ın değerlendirmesine göre fiyat artışları, özellikle gelirinin büyük bölümünü temel ihtiyaçlara ayıran işçi ve dar gelirli kesimlerin bütçesi üzerindeki baskıyı artırıyor.
Asgari Ücretin Enflasyon Kaybı 7 Bin 726 TL'ye Ulaştı
TÜİK tarafından açıklanan verilere göre ekim ayında tüketici fiyatları bir önceki aya kıyasla yüzde 2,58 arttı. Yıllık enflasyon yüzde 29,77 olarak gerçekleşirken yılbaşından ekim sonuna kadar biriken fiyat artışı yüzde 27,52'ye ulaştı.
DİSK-AR, bu veriler üzerinden yaptığı hesaplamada asgari ücretin 10 aylık enflasyon kaybını 7 bin 726 lira olarak açıkladı.
Raporda, enflasyon oranının önceki dönemlere göre gerilemesinin fiyatların düştüğü anlamına gelmediği vurgulandı. Fiyatların artmaya devam ettiği, yalnızca artış hızında değişiklik yaşandığı belirtildi.
Ekim 2026 enflasyon verileri:
- Aylık enflasyon: Yüzde 2,58
- Yıllık enflasyon: Yüzde 29,77
- Ocak-ekim dönemi enflasyonu: Yüzde 27,52
- Asgari ücretin 10 aylık enflasyon kaybı: 7.726 TL
Gıda Fiyatları Genel Enflasyonun Üzerinde Arttı
DİSK-AR'ın bülteninde uzun dönemli fiyat değişimlerine de yer verildi.
Araştırmaya göre 2005 yılına kıyasla genel fiyat seviyesi 37,2 katına çıkarken gıda fiyatları 55,1 katına yükseldi.
Ekim ayında yıllık bazda en yüksek fiyat artışı yüzde 48,86 ile eğitim harcamalarında görüldü.
Aylık fiyat değişimlerinde ise giyim ve ayakkabı grubundaki yüzde 12,58'lik artış dikkat çekti. Gıda ve alkolsüz içecek fiyatları aynı dönemde yüzde 3,50 yükseldi.
Bu veriler, temel ihtiyaçlara yönelik harcamaların hane bütçeleri üzerindeki etkisini ortaya koydu.
Dar Gelirliler Enflasyondan Neden Daha Fazla Etkileniyor?
DİSK-AR, enflasyonun bütün gelir gruplarını aynı ölçüde etkilemediğine dikkat çekti.
Raporda yer verilen gelir ve tüketim verilerine göre en düşük gelirli yüzde 20'lik kesim, toplam gelirin yalnızca yüzde 6,4'ünü elde ediyor. Bu grubun harcamaları içinde gıdanın payı ise yüzde 29,2'ye ulaşıyor.
En yüksek gelirli yüzde 20'lik kesim toplam gelirin yüzde 48'ini alırken bu grubun harcamalarında gıdanın payı yüzde 12,4 seviyesinde bulunuyor.
Gelir gruplarına göre gıda harcamalarının payı:
- En düşük gelirli yüzde 20: Yüzde 29,2
- En yüksek gelirli yüzde 20: Yüzde 12,4
DİSK-AR'a göre düşük gelirli hanelerin bütçelerinde gıdanın daha fazla yer tutması, gıda fiyatlarındaki yükselişin bu kesimler üzerinde daha ağır hissedilmesine neden oluyor.
Raporda ayrıca kira, konut ve ulaşım giderlerindeki artışın dar gelirli ailelerin diğer ihtiyaçlarına ayırabildiği kaynakları azalttığı belirtildi.
DİSK-AR'dan TÜİK'e Şeffaflık Eleştirisi
Araştırmada TÜİK'in enflasyon hesaplamalarında kullanılan madde fiyat listesini Haziran 2022'den bu yana kamuoyuyla paylaşmaması da eleştirildi.
DİSK-AR, konuya ilişkin yargı kararına rağmen listenin yayımlanmadığını belirterek resmi enflasyon verilerinin daha ayrıntılı biçimde açıklanması gerektiğini savundu.
Öte yandan araştırma merkezi, ücretlerde yaşanan kayıpları daha kapsamlı ele alacağı Ücret Kayıpları Araştırması'nı 6 Kasım 2026 tarihinde yayımlayacağını duyurdu.
