Peyzaj Mimarları Odası’nın açtığı dava sonuç verdi. Balıkesir Büyükşehir Belediyesi’nin Cumhuriyet Meydanı yarışması, meslek disiplinlerini dışladığı gerekçesiyle mahkeme kararıyla iptal edildi. Süreç sil baştan başlayacak.
PEYZAJ MİMARLARINDAN HUKUKİ HAMLE, MAHKEMEDEN NET KARAR
TMMOB Peyzaj Mimarları Odası’nın, meslek haklarının korunması ve kamusal alanların bilimsel esaslara göre tasarlanması amacıyla başlattığı hukuk mücadelesi zaferle sonuçlandı. Balıkesir Büyükşehir Belediyesi tarafından ilan edilen “Cumhuriyet Meydanı Sosyal Merkezi Mimari Proje Yarışması”, Balıkesir 2. İdare Mahkemesi tarafından iptal edildi.
Mahkeme, yarışma ilanı ve teknik şartnamede yer alan, peyzaj mimarlığı disiplinini dışlayan düzenlemeleri hukuka aykırı buldu.
YARIŞMA ŞARTNAMESİNDE KRİTİK EKSİKLİK
06 Şubat 2026 tarihinde yayımlanan yarışma ilanında, bir kent meydanı ve kamusal alan düzenlemesi olmasına rağmen peyzaj mimarlığı disiplinine yer verilmemesi dikkat çekmişti.
Jüri kadrosunda peyzaj mimarının bulunmaması ve katılımcı ekiplerde bu meslek grubunun zorunlu tutulmaması üzerine Peyzaj Mimarları Odası yargıya başvurmuştu.
MAHKEME: “PEYZAJ MİMARLIĞI YOK SAYILAMAZ”
Balıkesir 2. İdare Mahkemesi’nin 26 Mart 2026 tarihli oybirliği kararı, peyzaj mimarlığının kamusal alanlardaki vazgeçilmez rolünü bir kez daha ortaya koydu.
Kararda, açık alan ve meydan düzenlemelerinin doğrudan peyzaj mimarlığı disiplinini ilgilendirdiği açıkça ifade edildi. Ayrıca bu tür projelerin yalnızca “mimari” olarak değerlendirilemeyeceği vurgulandı.
JÜRİDE PEYZAJ MİMARI ZORUNLULUĞU
Mahkeme, yarışmanın niteliği gereği danışman, asli ve yedek jüri üyeleri arasında peyzaj mimarlarının yer almasının idare açısından hukuki bir zorunluluk olduğuna hükmetti.
Aynı şekilde, mimar ve mühendislerin peyzaj mimarı olmadan bu tür bir yarışmaya katılmasının da uygun olmadığı belirtildi.
BÜYÜKŞEHİR’E PLANLAMA ELEŞTİRİSİ
Karar, Balıkesir Büyükşehir Belediyesi’nin yarışma sürecindeki planlama eksikliklerini de gündeme taşıdı.
Kamuya açık ve çok disiplinli bir proje için hazırlanan şartnamede böylesi temel bir meslek alanının göz ardı edilmesi, “öngörü eksikliği” eleştirilerine neden oldu. Sürecin mahkeme kararıyla iptal edilmesi, yarışmanın baştan kurgulanması gerekliliğini ortaya çıkardı.
SÜREÇ SİL BAŞTAN BAŞLAYACAK
İptal kararıyla birlikte Balıkesir Büyükşehir Belediyesi’nin yarışma sürecini yeniden başlatması gerekecek.
Yeni şartnamenin hazırlanması, jüri yapısının yeniden oluşturulması ve ilan sürecinin tekrar edilmesi bekleniyor. Bu durum, hem zaman kaybı hem de kamu kaynaklarının verimli kullanımı açısından tartışma yaratıyor.
EMSAL NİTELİĞİNDE KARAR
Peyzaj Mimarları Odası, alınan kararın yalnızca Balıkesir için değil, Türkiye genelindeki benzer yarışmalar için de emsal niteliğinde olduğunu vurguladı.
Açıklamada, kentlerin planlanmasında disiplinler arası yaklaşımın zorunluluğuna dikkat çekilerek, meslek haklarının korunması için mücadelenin süreceği ifade edildi.
SONUÇ: MESLEK HAKLARI KAZANDI, YARIŞMA İPTAL OLDU
Mahkeme kararı, peyzaj mimarlığı mesleğinin kamusal alan tasarımındaki kritik rolünü hukuki olarak tescillerken, Balıkesir Büyükşehir Belediyesi’nin yarışma sürecindeki eksikliklerini de gözler önüne serdi.
Gözler şimdi, belediyenin nasıl bir yol haritası izleyeceğinde.
Ahmet Akın'dan Kent Meydanı hamlesi... TTM alanı için mimari proje yarışması düzenlenecek
Balıkesir'in meydan sınavı... Akıncılar yoksa proje eksik!
"TMMOB Peyzaj Mimarları Odası olarak meslek haklarımızı korumak, kamusal alanların bilimin ışığında, doğru ve etkin bir biçimde tasarlanmasını sağlamak amacıyla başlattığımız hukuk mücadelesi zaferle sonuçlandı. Balıkesir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenen "Balıkesir Cumhuriyet Meydanı Sosyal Merkezi Mimari Proje Yarışması" ilanında ve şartnamesinde yer alan, mesleğimizi dışlayan eksik düzenlemeler Balıkesir 2. İdare Mahkemesi tarafından iptal edildi.
06.02.2026 tarihinde yayımlanan yarışma ilanında; yarışma alanının bir kent meydanı ve kentsel tasarım gerektiren bir kamusal alan olmasına rağmen peyzaj mimarlığı disiplini göz ardı edilmişti. Yarışmanın asli, yedek ve danışman jüri üyeleri arasında peyzaj mimarlarına hiç yer verilmemesi ve katılımcı ekiplerde peyzaj mimarı bulundurulmasının zorunlu tutulmaması üzerine odamız tarafından yargı yoluna başvurulmuştu.
Yargı sonucunda Balıkesir 2. İdare Mahkemesi, 26/03/2026 tarihinde oybirliğiyle verdiği kararında, mesleğimizin kamusal alanlardaki yadsınamaz rolünü hukuki olarak bir kez daha tescillemiştir.
Açık alan ve meydanların peyzaj mimarlığını doğrudan ilgilendirdiğine hükmeden mahkeme, yarışmanın amaçları arasında açık alan ve meydan gereksiniminin karşılanmasının bulunduğunu belirtmiştir. Yapılacak işin peyzaj mimarlığını ilgilendiren bir boyutunun olduğu mahkemece açıkça vurgulanmıştır.
Ayrıca kararda, bu nitelikteki bir yarışmanın salt mimari proje yarışması olarak değerlendirilemeyeceği ifade edilmiştir. Yarışma konusunun özelliğine göre danışman, asli ve yedek jüri üyeleri arasında peyzaj mimarı bulundurulmasının idare açısından hukuki bir zorunluluk olduğu hükme bağlanmıştır.
Bunların yanı sıra mahkeme, mimarların ve mühendislerin yanlarında peyzaj mimarı olmadan bu tür bir yarışmaya tek başlarına katılmalarının, yarışmanın niteliği göz önüne alındığında olanaklı bulunmadığına karar vermiştir. Yalnızca inşaat mühendisi ve mimar bulundurmayı zorunlu kılan katılım koşullarında hukuka uyarlık görülmemiştir.
Sonuç olarak tüm bu hukuki ve bilimsel gerekçelerle, yarışma ilanının ve teknik şartnamesinin mesleğimizi yok sayan ilgili tüm maddelerinin iptaline karar verilmiştir. Bu karar, kentlerimizin planlanmasında disiplinler arası çalışmanın ve peyzaj mimarlığı mesleğinin vazgeçilmezliğini kanıtlayan önemli bir adım ve çok önemli bir emsal niteliğindedir.
TMMOB Peyzaj Mimarları Odası olarak meslek haklarımızı savunmaya ve yaşam alanlarımızı korumaya kararlılıkla devam edeceğimizi tüm meslektaşlarımıza saygıyla bildiririz."
TMMOB Peyzaj Mimarları Odası
