Balıkesir'in Sındırgı ilçesiyle özdeşleşen Yağcıbedir halıları, Türkiye'nin dört bir yanında sanatseverlerle buluşuyor.
Sındırgı'nın önceki dönem belediye başkanı Ekrem Yavaş, çocukluk yıllarında başlayan halı tutkusunu kültürel mirası yaşatma mücadelesine dönüştürdü.
1992 yılından bu yana yaklaşık 50 sergi açan Yavaş, geleneksel dokumacılığın özellikle genç kuşaklar tarafından tanınması için çalışmalarını sürdürüyor.
Balıkesir'in önemli kültürel değerlerinden Yağcıbedir halısı, kök boyaları, kendine özgü motifleri ve geleneksel dokuma teknikleriyle Anadolu'nun köklü el sanatları arasında yer alıyor. Sındırgı'da nesiller boyunca yaşatılan bu geleneğin geleceğe taşınması için çalışan isimlerden biri de Ekrem Yavaş.
İki dönem Sındırgı Belediye Başkanlığı yapan ve halen Sındırgı Yağcıbedir Halıları Derneği Başkanlığı görevini yürüten 56 yaşındaki Yavaş, aynı zamanda Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından tanınan Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı.
Yağcıbedir halısına henüz 10 yaşındayken ilgi duymaya başlayan Yavaş, bugün Anadolu'nun farklı bölgelerinden topladığı halı ve kilimleri sergileyerek geleneksel dokumacılığı yeni nesillere anlatıyor.
Sındırgı'dan Türkiye'ye Uzanan 50 Sergilik Yolculuk
Ekrem Yavaş'ın Yağcıbedir halısını tanıtma çalışmaları uzun yıllara dayanıyor. 1992'den bu yana Türkiye'nin farklı şehirlerinde yaklaşık 50 sergi açan Yavaş, yalnızca Balıkesir'in değil, Anadolu'nun çeşitli bölgelerinde üretilen geleneksel halı ve kilimlerin de tanıtımını yapıyor.
Kültür ve Turizm Bakanlığının düzenlediği Türkiye Kültür Yolu Festivali kapsamında farklı şehirlerde stant açan Yavaş, Yağcıbedir halısını Almanya'nın Hannover kentinde düzenlenen bir fuarda da tanıttı.
Sergilerde ziyaretçilere halıların dokuma teknikleri, kullanılan iplikler, doğal boyalar ve geleneksel motifler hakkında bilgiler veriliyor. Yavaş, bu etkinliklerde satış yaparak el dokuması ürünlerin ekonomik değer kazanmasına da katkı sağlıyor.
Sındırgı'da dokumacılığın gelişmesi için çeşitli projelerde görev alan Yavaş, belediye başkanlığı döneminde geleneksel kök boya kültürünü üretim ve kadın istihdamıyla buluşturan Doğal Boya Tekstil ve İnovasyon Merkezinin kurulmasını sağladı.
İlçedeki Akpınar Kültür ve Yaşam Merkezinde kadınların Yağcıbedir halısı dokumasına yönelik çalışmalara da öncülük etti.
"Yörük Kadını Bu Sanatı Geleceğe Taşımış"
Yağcıbedir halılarının yalnızca bir ev eşyası olmadığını, geçmişten bugüne aktarılan önemli bir kültürel birikimi temsil ettiğini belirten Ekrem Yavaş, geleneksel dokumacılığın arkasındaki bilgi ve emeğe dikkat çekti.
Halı üretiminde kullanılan doğal boyaların, iplik hazırlama yöntemlerinin ve desenlerin yüzyıllar boyunca geliştirildiğini anlatan Yavaş, şu ifadeleri kullandı:
"Yünü en güzel şekilde eğirmiş, boyamış ve bir ölçü üzerine altın oran kavramını bilerek Yörük kadını bunu geleceğe taşımış."
Anadolu'nun farklı bölgelerindeki coğrafi işaretli halı ve kilimleri de koleksiyonlarına dahil ettiklerini söyleyen Yavaş, amaçlarının bu kültürel mirası daha fazla insana ulaştırmak olduğunu belirtti.
"Anadolu'nun farklı bölgelerindeki halıları topluyoruz, koleksiyoneriz. Yağcıbedir halısı ve diğer coğrafi işaretli el dokuma halıları şehir şehir Anadolu'da insanlarla buluşturuyoruz."
Üniversite Öğrencileri Halıların Hikayesini Yerinde Öğreniyor
Ekrem Yavaş'ın açtığı sergiler, geleneksel sanatlarla ilgilenen üniversite öğrencileri ve akademisyenlerin de ilgisini çekiyor.
Ankara'da düzenledikleri bir sergide üç farklı üniversiteden öğrencilerin ders işlediğini anlatan Yavaş, gençlerin halıların ipliklerini, desenlerini ve dokuma yöntemlerini yakından inceleme fırsatı bulduğunu söyledi.
Yavaş, öğrencilerin geleneksel dokumacılıkla tanışmasının kültürel mirasın korunması açısından önemli olduğunu vurgulayarak şöyle konuştu:
"Öğrenciler geldi, hem halının dokumasını hem ipini hem de desenini gördü. Bu miraslar atamıza saygımızı artırıyor."
Yağcıbedir halısının gelecek kuşaklara aktarılması gerektiğini belirten Yavaş, geleneksel Türk dokuma sanatının yalnızca müzelerde sergilenen bir değer olarak kalmaması, üretiminin de sürdürülmesi gerektiğine dikkat çekti.
Sındırgı'da kadınların emeğiyle yaşatılan Yağcıbedir halıları, Ekrem Yavaş'ın çalışmalarıyla Türkiye'nin farklı şehirlerinde tanıtılmaya devam ediyor.
