Sağlık Bakanlığı, Türkiye’nin tütün kullanımında dünya genelinde Endonezya’nın ardından ikinci sıraya yerleşmesi üzerine "alarm" seviyesinde yeni bir mücadele stratejisi başlattı.
Erzurum’da düzenlenen "MedAI 26 Tıpta Yapay Zeka Kongresi"nde konuşan Sağlık Bakan Yardımcısı Doç. Dr. Şuayip Birinci, tütün kullanımını kontrol altına almak amacıyla "kimlikle sigara satışı" sisteminin gündemlerinde olduğunu açıkladı.
Tütünle Mücadelede "Japonya Modeli": Sigara Kimlikle Satılacak
Bakan Yardımcısı Birinci, tütün ürünlerine erişimi zorlaştırmak için dünya örneklerini incelediklerini belirterek, Japonya'da uygulanan sisteme dikkat çekti. Elektronik sigaranın "masum" gösterilerek pazarlanmasının sigaraya başlama oranlarını üç kat artırdığını vurgulayan Birinci, "Japonlar artık sigarayı kimlikle veriyor. Bizim de planlarımızdan birisi bu," diyerek yeni dönemin sinyalini verdi.
Türkiye Sigara Tüketiminde "Zirveye" Koşuyor
Türkiye'nin tütün kullanım karnesine dair çarpıcı veriler paylaşan Birinci, şu tabloda tehlikeye işaret etti:
- Dünya Sıralaması: Türkiye, Endonezya'dan sonra dünyanın en çok sigara içilen ikinci ülkesi konumunda.
- Günlük Tüketim: Ülkemizde kişi başı günlük ortalama sigara tüketimi 17 dal seviyesine ulaştı.
- Kanserin Kaynağı: Türkiye'yi akciğer kanserinde dünya birincisi yapan temel faktörün sigara olduğu vurgulandı; dünyadaki kanserlerin %25'inden tütün sorumlu tutuluyor.
Sigaranın Ekonomik Bilançosu Ağır: Yıllık 15 Milyar Dolar
Tütün kullanımının sadece sağlık değil, ekonomik açıdan da büyük bir yük getirdiği belirtildi:
- Hanehalkı Harcaması: Türkiye'de ailelerin sigaraya ayırdığı bütçe yıllık 15 milyar doları buluyor.
- Sağlık Maliyeti: Sigara kaynaklı sağlık harcamaları 5 milyar dolara yükselirken, sigara kaynaklı yangınların maliyeti ise 4 milyar dolar olarak açıklandı.
- Kişisel Yük: Genel sağlık harcaması kişi başı 840 dolar iken, sigara içen bir bireyin sisteme maliyeti 1028 dolara çıkıyor.
Çocuklar ve Gençler Büyük Tehdit Altında
Birinci, tütün kullanım yaşının 12'nin altına düştüğünü ve kız çocuklarının kullanım oranında erkeklerle eşitlendiğini duyurdu. Ayrıca Türkiye'de her 100 çocuktan 44'ünün pasif içici olarak sigara dumanına maruz kaldığı bilgisi paylaşıldı.
Fiyat Politikası ve Zam Mesajı
En ucuz sigaranın satıldığı ülkeler sıralamasında Türkiye'nin dünyada 108. sırada olduğunu belirten Birinci, fiyat artışının en etkili çözüm olduğunu savundu. Gelişmekte olan ülkelerde yapılacak %10'luk bir zammın sigara kullanımını %7-8 oranında azalttığını ifade eden Bakan Yardımcısı, fiyat politikasının kullanım üzerindeki caydırıcı gücüne dikkat çekti.
