Küresel petrol ticaretinin ve dünya ekonomisinin şah damarı konumundaki Hürmüz Boğazı’nda tarihi bir kriz patlak verdi. Sadece saatler önce piyasalarda esen barış havası yerini bir anda savaş tamtamlarına bıraktı.
İran, ABD'nin aralarındaki mutabakatı ihlal ettiğini gerekçe göstererek Hürmüz Boğazı'nı tek taraflı olarak kapatma kararı aldığını duyurdu.
Orta Doğu'da jeopolitik tansiyonu zirveye çıkaran bu şok gelişmenin ardından dünya piyasaları ve enerji hatları alarm durumuna geçti.
İran Devrim Muhafızları Uyardı: "Boğaz Tüm Gemilere Kapatıldı"
İran’ın yarı resmi haber ajansı Mehr, ülkenin en üst düzey ortak askeri komuta merkezi olan Hatemu’l Enbiya Merkezi Karargahı’nın acil koduyla yayımladığı bildiriyi paylaştı. Yapılan resmi açıklamalarda şu sert ifadelere yer verildi:
- İhlale Karşı İlk Adım: Hürmüz Boğazı’nın kapatılma kararının, ABD’nin taahhütlerini ve mutabakat maddelerini çiğnemesine karşılık atılan "ilk adım" olduğu vurgulandı.
- "Yeni Tedbirler Kapıda": Tahran yönetimi, ABD ve müttefiklerinin "saldırgan tutumlarını" sürdürmesi halinde çok daha sert ve yeni askeri tedbirlerin devreye sokulacağı uyarısında bulundu.
- Gemilere "Yaklaşmayın" Çağrısı: İran Devrim Muhafızları Ordusu ise stratejik boğazın an itibarıyla tüm küresel gemi trafiğine tamamen kapatıldığını deklare ederek, deniz araçlarının kesinlikle Hürmüz Boğazı'na yaklaşmaması gerektiğini sert bir dille ilan etti.
ABD'den İlk Yanıt Başkan Yardımcısı Vance'ten Geldi: "Kanıt Yok, Görüşebiliriz"
Uluslararası kamuoyunda şok etkisi yaratan bu hamlenin ardından gözler Beyaz Saray’a çevrildi. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Fox News kanalına canlı bağlanarak sıcağı sıcağına açıklamalarda bulundu.
Vance, İran'ın iddialarını ve boğazı kapattığı yönündeki haberleri yumuşatmaya çalışarak şu ifadeleri kullandı:
"Şu an için İran'ın Hürmüz Boğazı'nı fiilen kapattığına dair elimizde somut hiçbir askeri kanıt bulunmuyor. Aslına bakarsanız son birkaç haftadır bölgedeki durum çok daha iyi bir noktaya evrilmişti. Önümüzdeki birkaç gün içinde İsviçre'ye gitmeyi planlıyordum. İran tarafı ile diplomatik temaslar ve resmi görüşmeler yarın bile başlayabilir."
İki gün önce İsrail hükümetine yönelik sert eleştirileriyle gündeme gelen JD Vance'in, bu kez söylemini oldukça esnetmesi dikkat çekti. Hizbullah ile İsrail arasındaki gerilime de değinen Vance, "Hizbullah bazen İsraillilere ateş açıyor ve doğal olarak bu durum İsrail'in meşru müdafaa hakkını doğuruyor. Ancak genel tabloda durum kötüye gitmiyor" diyerek diplomasi kapısını açık tuttu. Gözler şimdi Hürmüz Boğazı'ndaki askeri hareketliliğe ve petrol fiyatlarının bu şok karara vereceği tepkiye çevrildi.
