Anayasa Mahkemesi (AYM), özellikle hafta sonları araç alım-satımı başta olmak üzere pek çok işlemi kolaylaştıran nöbetçi noterlik uygulamasının yasal altyapısını yakından ilgilendiren çok kritik bir iptal kararına imza attı.
Yüksek Mahkeme, noterlerin tatil günlerinde ve saatlerinde çalışmasının bir yönetmelikle düzenlenmesini öngören yasal maddeyi Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti.
CHP’nin İtirazı Haklı Bulundu: "Dinlenme Hakkı Yönetmelikle Sınırlandırılamaz"
Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanan karara göre süreç, Cumhuriyet Halk Partisi’nin (CHP) 7532 sayılı Noterlik Kanunu’nda yapılan bazı değişikliklerin iptali istemiyle AYM’ye başvurmasıyla başladı.
Başvuruyu esastan inceleyen Anayasa Mahkemesi, Noterlik Kanunu’nun 52. maddesine eklenen ve "noterlerin tatil gün ve saatlerinde çalışmasının yönetmelikle düzenleneceğini" belirten hükmü Anayasa’ya aykırı buldu. İptal kararının gerekçesinde şu önemli detaylara vurgu yapıldı:
- Kamu Görevi ve Dinlenme Hakkı: Noterliğin serbest bir meslek olmasının yanı sıra özünde bir kamu görevi olduğu hatırlatıldı. Anayasa'nın 50. maddesinde güvence altına alınan "çalışanların dinlenme hakkı" çerçevesinde, hafta tatili ve izin haklarının yalnızca kanunla düzenlenebileceği belirtildi.
- Yönetmelik Sınırlaması Hukuka Aykırı: Noterlerin tatil günlerinde çalıştırılmasına yönelik genel çerçeve ve temel ilkelerin kanunda açıkça yer almadığı, bu durumun bir yönetmeliğe bırakılarak dinlenme hakkının sınırlandırılmasının hukuka aykırı olduğu ifade edildi.
Karar Ne Zaman Yürürlüğe Girecek? Anayasa Mahkemesi, yasal bir boşluk oluşmaması amacıyla söz konusu iptal hükmünün 9 ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi. Bu süreçte TBMM'nin yeni bir kanuni düzenleme yapması bekleniyor.
Sanık Avukatına Bildirim Düzenlemesine de İptal Geldi
AYM, aynı kanun paketinde yer alan ve Ceza Muhakemesi Kanunu’nu (CMK) ilgilendiren bir başka kritik maddeyi daha iptal etti.
İptal edilen düzenlemeye göre; dosyada bulunan son adresine ulaşılamayan ya da tebligata rağmen duruşmaya katılmayan sanıklar için sadece avukatlarına (müdafine) yapılan bildirimlerin yeterli kabul edilmesi öngörülüyordu.
AYM İptal Gerekçesi: "Savunma Hakkı Bizzat Kullanılmalı"
Yüksek Mahkeme, ceza yargılamasında hakkaniyete uygun bir sürecin işletilebilmesi için savunma hakkının sanığa bizzat tanınması gerektiğini vurguladı. Sanığın haberi olmadan sadece avukata yapılan tebligatla yargılamanın sürdürülmesinin anayasal savunma hakkını ihlal ettiğine karar verildi.
