Milyonlarca Mahkum Yakını Ekran Başında: 12. Yargı Paketi Son Durum Gelişmeleri
Adalet Bakanlığı tarafından bir süredir üzerinde titizlikle çalışılan ve kamuoyunda 12. Yargı Paketi olarak bilinen yeni kanun teklifine dair sıcak gelişmeler yaşanmaya devam ediyor. Yılbaşından bu yana yürütülen hazırlıkların ardından, Adalet Bakan Yardımcısı Sedat Ayyıldız paketle ilgili yasal düzenlemelerin bir kısmının TBMM'ye sunulduğunu açıkladı.
Yaklaşık 25 maddeden oluşması beklenen dev paket, yargılama sürelerinin kısaltılmasından çocuk suçluluğuna, avukatların haklarından ticari davaların sadeleştirilmesine kadar geniş bir alanı kapsıyor. Peki, mahkum ve mahkum yakınlarının en çok merak ettiği "12. Yargı Paketi ile genel af çıkacak mı?" sorusunun yanıtı ne? İşte Meclis komisyon sıralarında şekillenen yeni yargı paketinin tüm içeriği, maddeleri ve son durum analizleri:
12. Yargı Paketi ile Genel Af Çıkacak mı, İnfaz Düzenlemesi Var mı?
Yeni yargı paketiyle ilgili mahkum yakınlarının gözü kulağı ceza indirimleri ve af maddelerindeydi. Ancak Adalet Bakanı Akın Gürlek, bu beklentilere yönelik net bir sınır çizdi.
-
Genel Af veya İnfaz İndirimi Gündemde Yok: Bakan Gürlek, daha önce yaptığı açıklamada bir önceki infaz düzenlemesinin 11. Yargı Paketi kapsamında yapıldığını hatırlatarak, "Bununla ilgili bir çalışma yapıyoruz ama 12. Yargı Paketi'nde olup olmayacağını ve Meclis'ten geçip geçmeyeceğini bilmiyorum. 12. Yargı Paketi'nde başka önceliklerimiz var" ifadelerini kullandı. Dolayısıyla bu pakette mahkumlar için bir genel af ya da geniş kapsamlı bir infaz indirimi yer almıyor.
-
"Cezasızlık Algısı" Son Buluyor: Bakanlık, tam aksine toplumdaki cezasızlık algısını ortadan kaldırmak için belirli suç tiplerinde infazı daha da sıkılaştırmayı hedefliyor.
12. Yargı Paketi İçeriği ve Öne Çıkan Tüm Maddeler
Meclis'e parça parça sunulmaya başlanan ve komisyondaki görüşmelerin ardından Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girecek olan pakette yer alan kritik başlıklar şunlar:
Çocuk Suçlulara (SSÇ) "Yetişkin" Oranında Ceza Devri
Son dönemde çocukların suç örgütleri tarafından cezai indirimler bilinerek alet edilmesini önlemek amacıyla infaz sistemi kökten değişiyor.
-
15-18 Yaş Aralığına Sıkı İnfaz: Özellikle 15-18 yaş aralığındaki çocukların karıştığı kasten öldürme, uyuşturucu ticareti, dolandırıcılık ve cinsel suçlar gibi ağır suçlarda, yetişkinlerle aynı oranda ceza verilmesi planlanıyor.
-
1'e 1 İnfaz Uygulaması: Mevcut sistemde çocukların cezaevinde yattığı 1 günün 2 gün sayılması gibi avantajlar ortadan kaldırılarak, bu ağır suçlarda 1'e 1 infaz sistemine geçilecek.
Boşanma Davalarında "Arabuluculuk" ve Nafaka Durumu
-
Çekişmeli Boşanmalara Hız: Türkiye'de 8 ila 10 yıl süren ve vatandaşların yeni bir hayat kurmasını engelleyen çekişmeli boşanma davalarının önüne geçmek için arabuluculuk sistemi getiriliyor.
-
Süresiz Nafaka Düzenlemesi: Anayasa Mahkemesi'nin "süresiz nafaka" iptaliyle ilgili gerekçeli kararı henüz Resmi Gazete'de yayımlanmadığı ve yasal olarak 9 aylık bir süre tanındığı için, nafaka konusu bu pakette yer almayacak; gerekçe yayımlandıktan sonra ayrı bir çalışma yapılacak.
Mahkemelere Jet Hızı: İki Duruşma Arası En Fazla 3 Ay
-
Duruşma Araları Kısalıyor: Yargılamaları hızlandırmak adına mahkemeler, zorunlu ve istisnai haller dışında gerekçe göstermeden iki duruşma arasına 3 aydan fazla süre veremeyecek.
-
Atlamalı Temyiz Müessesesi: Dosyaların hem istinafa (Bölge Adliye Mahkemesi) hem de Yargıtay'a gitmesinin önüne geçilerek "atlamalı temyiz" modeli uygulanacak. Yargıtay artık yalnızca görevsizlik veya yetkisizlik sebebiyle bozma kararı verip dosyayı yıllar sonra en başa döndüremeyecek.
-
E-Duruşma Genişliyor: Ön inceleme duruşmaları da dahil olmak üzere e-duruşma sisteminin kapsamı sesli ve görüntülü aktarımla genişletilecek.
İş Dünyası ve Avukatlara Özel Düzenlemeler
-
Ticari Davalar Sadeleşiyor: İş dünyasının zamanını mahkeme koridorlarında harcamaması için ticari ve iş davalarındaki usul süreçleri sadeleştirilecek, noterlere yeni yetkiler verilerek yargı hızlandırılacak.
-
Belli Gayrimenkul İşlemlerinde Avukat Zorunluluğu: Avukatların maddi haklarını güçlendirmek adına, tapuda 30 milyon TL ve üzerindeki işlemlerde her iki taraf için de avukat bulundurma zorunluluğu getirilecek.
12. Yargı Paketi Ne Zaman Çıkacak, Yürürlüğe Girdi mi?
Kamuoyunun merakla beklediği 12. Yargı Paketi henüz Meclis Genel Kurulu'ndan geçerek yasalaşmadı ve yürürlüğe girmedi. AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler ve bakanlık yetkililerinin açıklamalarına göre, maddeler üzerindeki komisyon ve revizyon çalışmaları TBMM çatısı altında devam ediyor. Paketin önümüzdeki haftalarda Meclis Genel Kurulu'nda oylanması ve Resmi Gazete'de yayımlanarak kademeli olarak yürürlüğe girmesi bekleniyor.
