Adalet Bakanlığı tarafından bir süredir üzerinde titizlikle çalışılan 12. Yargı Paketi, ceza adalet sisteminden iş dünyasındaki davalara kadar çok geniş bir yelpazede reform niteliğinde adımlar atmaya hazırlanıyor.
Yılbaşından önce yürürlüğe giren 11. Yargı Paketi'nin ardından gözler, Meclis gündemine gelmesi beklenen yeni taslağa ve "Genel af ya da infaz düzenlemesi olacak mı?" sorusuna çevrildi.
12. Yargı Paketi Son Durum: Meclis'ten Geçti mi, Ne Zaman Çıkacak?
Kanun teklifi henüz yasalaşmadı. Bakan Akın Gürlek, daha önce TBMM'ye sunulan taslağın bazı eksiklikler görülmesi nedeniyle revize edilmek üzere geri çekildiğini ve şu an en ince ayrıntısına kadar yeniden çalışıldığını belirtti.
-
Ne Zaman Yürürlüğe Girecek? Adalet Bakanlığı teknik heyetinin yürüttüğü çalışmalar tamamlandıktan sonra taslak metin AK Parti Grup Başkanlığı’na teslim edilecek. Ardından resmi kanun teklifi olarak TBMM Adalet Komisyonu ve Genel Kurulu'na sunularak oylanacak.
İnfaz Düzenlemesi ve Af Çıkacak mı?
Kamuoyunda en çok merak edilen konulardan biri olan "af veya genel infaz indirimi" başlığına dair Adalet Bakanı Akın Gürlek net bir sınır çizdi:
Bakan Gürlek'in Açıklaması: "İnfaz düzenlemesi 11. yargı paketinde yapılmıştı. Bununla ilgili genel bir çalışma yapıyoruz ama bunun 12. Yargı Paketi içerisinde yer alıp almayacağını veya Meclis'ten geçip geçmeyeceğini henüz bilmiyorum. Çünkü bu pakette bizim çok daha farklı önceliklerimiz var."
Bakanlık, genel bir af yerine toplumda infial yaratan ağır suçlarda "cezasızlık algısını" ortadan kaldıracak adımlara odaklanıyor. Özellikle adam öldürme, uyuşturucu ticareti, dolandırıcılık ve cinsel istismar gibi suçlarda infaz sisteminin sertleştirilmesi ve cezaların artırılması planlanıyor.
12. Yargı Paketi Maddeleri ve İçeriği (Taslakta Öne Çıkanlar)
Yeni yargı reformu paketiyle hayata geçirilmesi düşünülen kritik yapısal değişiklikler şu şekilde sıralanıyor:
1. Suça Sürüklenen Çocuklar (SSÇ) İçin Sert Düzenlemeler
-
Suç örgütlerinin cezai indirimlerden faydalanmak için çocukları (12-18 yaş arası) kullanmasının önüne geçilecek.
-
Çocuklara verilen cezaların toplumda "cezasızlık algısı" yaratmaması adına adam öldürme, dolandırıcılık ve uyuşturucu gibi ağır suçlarda çocuklara yönelik cezalar artırılacak. Yetişkinler gibi ağırlaştırılmış müebbet gerektiren durumlarda çocukların da bu kapsamda ağır cezalar alması sağlanacak.
-
Çocukların cezaevinde geçirdiği sürelerin infaz hesaplama sistemi (1 günün 2 gün sayılması gibi avantajlar) bazı ağır suç tiplerinde değiştirilecek.
2. Çekişmeli Boşanma Davalarında Arabuluculuk
-
Yıllarca süren (8-10 yıl) ve tarafları maddi-manevi yıpratan çekişmeli boşanma davalarını kısaltmak amacıyla arabuluculuk hükümleri devreye alınacak.
3. İş Dünyası ve Ticari Davaların Hızlandırılması
-
Ticari ve iş davalarında usul süreçleri sadeleştirilecek, mahkemelerin iş yükü dengelenecek ve dijitalleşme hızı artırılacak. Hedef, iş dünyasının vaktini adliye koridorlarında değil üretim sahalarında harcaması.
4. "Atlamalı Temyiz" Sistemiyle Hızlı Yargılama
-
Yargılama sürelerini kısaltmak amacıyla bir dosyanın hem İstinaf (Bölge Adliye Mahkemesi) hem de Yargıtay sürecine ayrı ayrı gitmesinin önüne geçilerek "atlamalı temyiz" modeli üzerinde çalışılacak.
5. Avukatlara Yeni Haklar ve Zorunluluklar
-
Avukatların özlük hakları ve maddi çalışma şartları iyileştirilecek.
-
Ekonomik değeri yüksek olan 30 milyon TL ve üzerindeki tapu işlemlerinde, her iki taraf için de avukat bulundurma zorunluluğu getirilmesi planlanıyor.
6. Hâkim ve Savcı Atamalarında Yeni Kriter
-
Hâkim ve savcıların terfi ve atama süreçlerinde, verdikleri kararların üst mahkemelerce (Yargıtay/Danıştay) onanma oranı mutlak bir kriter haline getirilecek. Ayrıca sisteme yeni hâkim, savcı ve avukat takviyeleri yapılacak.
