1 Kasım’da Sosyal Medyada Devrim Gibi Düzenleme: 15 Yaş Altına Yasağı Hangi Uygulamaları Kapsayacak?
Türkiye'de çocukların dijital dünyada korunmasına yönelik tarihi bir adım atıldı. Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesi kesinleşen “Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik” kapsamı netleşti. 1 Kasım 2026 itibarıyla yürürlüğe girecek düzenleme ile 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal ağ hizmeti sunulması yasaklanacak ve e-Devlet üzerinden yaş doğrulaması zorunlu kılınacak.
Arama motorlarında "15 yaş altı sosyal medya yasağı hangi uygulamalar, 1 Kasım sosyal medya yasağı gerçek mi, e-Devlet yaş doğrulaması nasıl yapılacak ve Instagram, TikTok, WhatsApp kapanacak mı?" soruları ebeveynler ve gençler tarafından en çok araştırılan konuların başında yer alıyor.
1 Kasım'da Hangi Uygulamalar ve Platformlar Etkilenecek?
Yönetmelik, Türkiye’den erişim sağlanan tüm yerli ve yabancı sosyal ağ sağlayıcılarını kapsıyor. Düzenlemenin hedefindeki başlıca platform kategorileri ve uygulamalar şu şekilde sıralandı:
Sosyal Medya ve Paylaşım Ağları: Instagram, TikTok, X (Twitter), Facebook, Snapchat, LinkedIn.
Mesajlaşma ve İletişim Platformları: WhatsApp, Telegram, Discord.
Video ve Canlı Yayın Platformları: YouTube, Twitch, Kick.
Yönetmeliğe göre, 15 yaşın altında olduğu tespit edilen kullanıcıların yeni hesap açma talepleri derhal reddedilecek. Halihazırda hesabı bulunan mevcut kullanıcılar için ise 31 Mart 2027’ye kadar e-Devlet üzerinden yaş doğrulama sürecini tamamlama şartı getirilecek. Doğrulamadan geçemeyen hesaplar kapatılacak.
e-Devlet Üzerinden Yaş Doğrulama Belirteci Geliyor
Yeni dönemde yaş doğrulama işlemleri mahremiyet esas alınarak yürütülecek. Kullanıcılar yaş doğrulamalarını e-Devlet kapısı üzerinden üretecekleri özel bir "yaş doğrulama belirteci" ile gerçekleştirecek. Bu işlem sırasında sosyal medya platformları, kullanıcının T.C. kimlik numarası veya kişisel verilerine erişemeyecek; yalnızca kullanıcının 15 yaşından büyük olup olmadığını teyit edebilecek.
15-17 Yaş Grubu İçin Sert Kısıtlamalar: Canlı Yayın Yasak, Hesaplar Gizli
Düzenleme sadece 15 yaş altını değil, 15-17 yaş grubundaki gençleri de koruma altına alıyor. Bu yaş grubundaki kullanıcılar için getirilen yeni kurallar şöyle:
Varsayılan Gizli Hesap: 15-17 yaş arası gençlerin hesapları otomatik olarak gizli profil durumuna getirilecek. Takipçi ve takip edilen listeleri dışarıya kapalı olacak.
Canlı Yayın ve Mesaj Kısıtlaması: Çocuk hesaplarında canlı yayın açma özelliği tamamen devre dışı bırakılacak. Mesajlaşma özelliği ise sadece karşılıklı takip edilen hesaplarla sınırlandırılacak.
Sonsuz Kaydırma ve Reklam Yasağı: Algoritmik olarak çocukların ekrana bağımlılığını artıran "sonsuz kaydırma" özelliği kısıtlanacak; kişiselleştirilmiş reklam hedeflemelerinde çocuk verilerinin kullanılması yasaklanacak.
Ayrıca sosyal ağ sağlayıcıları, ebeveynlerin çocuklarının dijital sürelerini ve etkileşimlerini takip edebilmeleri için gelişmiş ebeveyn denetim araçlarını platforma entegre etmekle yükümlü olacak.
