Çocuklarınızın üzerine titriyor, adeta gözlerinin içine bakıyorsunuz… Peki göz muayenelerini düzenli yaptırıyor musunuz? Özel İzmiryolu Sevgi Hastanesi Göz Hastalıkları Uzmanı Op. Dr. Ahmet Yalçın, erken yaşlarda göz muayenesinin kritik önem taşıdığını belirterek, bu sayede çocukluk döneminde sık rastlanan ancak gözden kaçabilen bazı hastalıkların teşhisinin mümkün olabileceğini söylüyor. Onlardan biri de, hafif seviyede olduğunda fark edilemeyebilen ancak çok iyi bir muayene ile tespit edilebilen şaşılık. Şaşılığın tedavisinde gecikilmemesi gerekiyor. Ne kadar erken düzeltilir ise görme gelişimi o kadar iyi oluyor. Ancak bunun için çocuğun muayenesinin çok iyi yapılabilmesi ve kayma miktarının ve göz hareketlerinin çok iyi değerlendirilmesi gerekiyor. Çocukluk döneminin sık rastlanan hastalıklarından olan şaşılıkta; gözlerden biri istenilen cisme odaklanırken, diğeri içe, dışa ya da yukarıya doğru kayabiliyor. Toplumda görülme sıklığı yüzde 2-4 olan şaşılık zamanında tedavi edilmediğinde, çocuklarda okul başarısından özgüven kaybına dek birçok soruna yol açabilirken, göz tembelliği gibi çok daha önemli bir hastalığa da neden olabiliyor.

Şaşılığın nedenleri
Günümüzde şaşılığın nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte, şaşılık gelişiminde düşme ve trafik kazası gibi kafa travmalarından, geçirilen beyin ameliyatlarına, genetik faktörlerden kas felçlerine hatta ateşli hastalıklara dek birçok faktör rol oynuyor. Şaşılık, doğumdan sonra erken bebeklik döneminde görülebildiği gibi daha sonra da ortaya çıkabiliyor. Eğer ailede ve yakın akrabalarda şaşılık var ise yeni doğan bir bebekte şaşılık gelişme olasılığı artıyor. Katarakttan göz tümörlerine dek birçok ciddi göz hastalığının ilk bulgularından biri de şaşılık olabiliyor. Bu nedenle şaşılığın erken teşhis edilmesi ve nedeninin belirlenmesi tedavinin şekillenmesi açısından büyük önem taşıyor.

Şaşılık belirtileri gözden kaçırmayın
Aşağıda yer alan belirtilerin birini ya da birkaçını fark ettiğiniz takdirde vakit kaybetmeden çocuğunuzu göz muayenesinden geçirmeniz gerekiyor.
*Gözlerin senkronik hareketlerinin kaybolması
*Bir gözü özellikle ışıklı ortamlarda kısma
*Fotoğraflarda gözlerden yansıyan kırmızı reflenin sarıya dönmesi
*Başın ve/veya yüzün bir yöne çevrilmesi
*Yürümeden sonra gelişen dengesizlik
*Baş ağrısı

Şaşılıkta okul öncesi tedavi kritik önem taşıyor
Çocuklarda görme gelişimi 7-8 yaşına kadar devam ediyor ve bu süre içerisinde ortaya çıkan problemler zamanında düzeltilmezse görme gelişimini olumsuz etkileyebiliyor. Bu nedenle şaşılığın erken tanısı ve tedavisi önem taşıyor. Göz tembelliği gelişimini önlemek, normal göz hareketlerini sağlamak ve her iki gözün aynı objeye odaklanmasını sağlamak için şaşılık sorunu olanların yakın takip edilmesi ve mümkün olan en erken dönemde tedavilerine başlanması gerekiyor.

Yalancı şaşılık yanıltmasın
Çocukta belirgin bir şaşılık olduğunda aile ve yakınları bu durumu hemen fark edip göz muayenesine götürürken, bazı şaşılık türlerinde ise çocuk başını belli bir pozisyonda tutarak bakmaya çalışıyor. Yalancı şaşılık ve gizli kayma gibi durumlarda şaşılık teşhisinde gecikmeler olabiliyor. Bazı bebeklerin burun kökü geniş ve basık oluyor, ayrıca gözlerin buruna yakın kısmında bir cilt katlantısı bulunuyor. Bu katlantı şaşılık izlenimi yaratabiliyor. Ancak bu görüntü gerçek bir şaşılık değil. Buna ‘yalancı şaşılık’ deniliyor. Bu durum genellikle çocuğun büyümesi ile kayboluyor. Ancak iyi bir göz muayenesi yapılmadan yalancı şaşılık tanısı konamaz. Bu gibi durumlarda herhangi bir göz probleminden şüphelenildiğinde çocuğun vakit geçirmeden bir göz hekimine götürülmesi gerekiyor. Göz muayenesi ile şaşılık olup olmadığı anlaşılıyor.

Şaşılıkta tam iyileşme mümkün
Şaşılık ne kadar erken düzeltilirse görme gelişimi o kadar iyi oluyor. Bazen gözlükle kayma azalıyor ancak tamamen düzelmez ise cerrahi olarak düzeltilmesi gerekiyor. Bazı durumlarda birden fazla ameliyat gerekebiliyor. Özellikle göz kaslarında felç nedeniyle oluşan şaşılıklarda gözlerin en çok kullanıldığı pozisyonlarda kaymayı gidermek, varsa baş pozisyonunu düzeltmek amaçlanıyor.